Shloka 17
Sainyavinyāsa–Lakṣaṇa (Disposition of Armies and Battlefield Omens) | सैन्यविन्यास–लक्षणम्
Devanagari script
अश्वेड्श्वे दश धानुष्का धानुष्के शतचर्मिण: । एवं व्यूढान्यनीकानि भीष्मेण तव भारत,प्रत्येक अश्वके पीछे दस-दस धनुर्धर और प्रत्येक धनुर्धरके साथ सौ-सौ पैदल सैनिक नियुक्त किये गये थे, जो ढाल-तलवार लिये रहते थे। भरतनन्दन! इस प्रकार भीष्मजीने आपकी सेनाओंका व्यूह रचा था
Translation
ప్రతి గుర్రం వెనుక పది మంది ధనుర్ధరులు, ప్రతి ధనుర్ధరునితో వంద మంది కవచధారులైన పాదాతులు నియమింపబడ్డారు. ఓ భారతనందనా! ఈ విధంగా భీష్ముడు నీ సేనల వ్యూహాన్ని నిర్మించాడు।
Word by Word
अश्वेon/at (each) horse
अश्वे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootअश्व
FormMasculine, Locative, Singular
दशten
दश:
Karta
TypeAdjective
Rootदश
FormMasculine, Nominative, Plural
धानुष्काःarchers (bowmen)
धानुष्काः:
Karta
TypeNoun
Rootधानुष्क
FormMasculine, Nominative, Plural
धानुष्केwith/at (each) archer
धानुष्के:
Adhikarana
TypeNoun
Rootधानुष्क
FormMasculine, Locative, Singular
शतa hundred
शत:
Karta
TypeAdjective
Rootशत
FormMasculine, Nominative, Plural
चर्मिणःshield-bearers (men with shields)
चर्मिणः:
Karta
TypeNoun
Rootचर्मिन्
FormMasculine, Nominative, Plural
एवंthus
एवं:
TypeIndeclinable
Rootएवम्
व्यूढानिarrayed, arranged (in formation)
व्यूढानि:
Karma
TypeAdjective
Rootव्यूढ
FormNeuter, Nominative, Plural
अनीकानिarmies, divisions (troop-formations)
अनीकानि:
Karma
TypeNoun
Rootअनीक
FormNeuter, Nominative, Plural
भीष्मेणby Bhishma
भीष्मेण:
Karana
TypeNoun
Rootभीष्म
FormMasculine, Instrumental, Singular
तवof you/your
तव:
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormGenitive, Singular
भारतO Bharata (descendant of Bharata)
भारत:
TypeNoun
Rootभारत
FormMasculine, Vocative, Singular
Speaker
संजय उवाच
Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes