Shloka 20

भीष्मस्य शरशय्या-प्राप्तिः

Bhīṣma’s Fall to the Arrow-Bed

Devanagari script

सुदक्षिणस्तु समरे पुनर्विव्याध पड्चभि: | सारथिं चास्य नवभिरिच्छन्‌ भीष्मस्य जीवितम्‌,तदनन्तर समरांगणमें भीष्मके जीवनकी रक्षा चाहनेवाले काम्बोजराज सुदक्षिणने अभिमन्युको पुनः पाँच बाण मारे और नौ बाणोंद्वारा उनके सारथिको भी घायल कर दिया

Transliteration

saudakṣiṇas tu samare punar vivyādha pañcabhiḥ | sārathiṃ cāsya navabhir icchan bhīṣmasya jīvitam |

Translation

అనంతరం సమరరంగంలో భీష్ముని ప్రాణరక్షణను కోరిన కాంబోజరాజు సుదక్షిణుడు అభిమన్యువును మళ్లీ ఐదు బాణాలతో ఛేదించి, తొమ్మిది బాణాలతో అతని సారథినీ గాయపరిచాడు।

Word by Word

• सुदक्षिणः: Sudakṣiṇa (proper name)
• सुदक्षिणः: Karta
• Type: Noun
• Root: सुदक्षिण
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• तु: but/indeed
• Type: Indeclinable
• Root: तु

• समरे: in battle
• समरे: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: समर
• Form: Masculine, Locative, Singular

• पुनः: again
• Type: Indeclinable
• Root: पुनः

• विव्याध: pierced/wounded
• Type: Verb
• Root: व्यध्
• Form: Perfect (Liṭ), Third, Singular, Parasmaipada

• पञ्चभिः: with five (arrows)
• पञ्चभिः: Karana
• Type: Noun
• Root: पञ्च
• Form: Masculine/Neuter, Instrumental, Plural

• सारथिम्: charioteer
• सारथिम्: Karma
• Type: Noun
• Root: सारथि
• Form: Masculine, Accusative, Singular

• च: and
• Type: Indeclinable
• Root: च

• अस्य: of him/his
• Type: Pronoun
• Root: इदम्
• Form: Masculine/Neuter, Genitive, Singular

• नवभिः: with nine (arrows)
• नवभिः: Karana
• Type: Noun
• Root: नव
• Form: Masculine/Neuter, Instrumental, Plural

• इच्छन्: wishing/desiring
• इच्छन्: Karta
• Type: Verb
• Root: इष्
• Form: Masculine, Nominative, Singular, Śatṛ (present active participle)

• भीष्मस्य: of Bhīṣma
• Type: Noun
• Root: भीष्म
• Form: Masculine, Genitive, Singular

• जीवितम्: life
• जीवितम्: Karma
• Type: Noun
• Root: जीवित
• Form: Neuter, Accusative, Singular

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

• Sañjaya
• Saudakṣiṇa (Kāmboja king)
• Abhimanyu
• Bhīṣma
• Abhimanyu’s charioteer
• battlefield (samara)