Shloka 37

Ulūpī–Citravāhinī Saṃvāda: Dhanaṃjaya-patana and Prāya-threat

Devanagari script

पूर्वमेव स बाणौघचैर्गाढविद्धो<र्जुनेन ह पपात सो5पि धरणीमालिड्ग्य रणमूर्थनि,राजा बश्रुवाहन युद्धस्थलमें बड़ा परिश्रम करके लड़ा था। वह भी अर्जुनके बाणसमूहोंद्वारा पहलेसे ही बहुत घायल हो चुका था। अत: पिताको मारा गया देख वह भी युद्धके मुहानेपर अचेत होकर गिर पड़ा और पृथ्वीका आलिंगन करने लगा

Transliteration

vaiśaṃpāyana uvāca | pūrvam eva sa bāṇaughaiḥ gāḍha-viddho 'rjunena ha papāta so 'pi dharaṇīm āliṅgya raṇa-mūrdhani |

Translation

వైశంపాయనుడు పలికెను—అతడు ముందే అర్జునుని ఘనమైన బాణసమూహముచేత లోతుగా గాయపడెను. అందువల్ల అతడును రణముఖంలోనే మూర్ఛించి కూలి, భూమిని ఆలింగనం చేసెను—గాయాల వేదనకూ, తండ్రి వధను చూచిన శోకాఘాతానికీ లోనై.

Word by Word

पूर्वम्previously, beforehand

एवindeed, just

सःhe

बाणौघैःby torrents/volleys of arrows

गाढविद्धःdeeply pierced

अर्जुनेनby Arjuna

हindeed (emphatic particle)

पपातfell

सःhe

अपिalso, even

धरणीम्the earth, ground

आलिङ्ग्यhaving embraced/clasped

रणमूर्धनिon the battlefield/front of battle

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Characters & Entities

Vaiśaṃpāyana

Arjuna

Babhruvāhana

the father (implied: Arjuna as father in this episode)

earth (dharaṇī)

arrows (bāṇa)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes