Previous Verse
Next Verse

Shloka 11

युद्धसंग्रहः

Kurukṣetra Campaign in Summary

विपणापणवान्‌ रम्यो भक्ष्यभोज्यविहारवान्‌,उस महान्‌ पर्वतपर होनेवाला वह महोत्सव परम मंगलमय प्रतीत होता था। वहाँ दूकानें और बाजार लगी थीं। भक्ष्य-भोज्य पदार्थ यथेष्ट रूपसे प्राप्त होते थे। सब ओर घूमने-फिरनेकी सुविधा थी। वस्त्रों और मालाओंके ढेर लगे थे। वीणा, वेणु और मृदंग बज रहे थे। इन सबके कारण वहाँकी रमणीयता बहुत बढ़ गयी थी। वहाँ दीनों, अन्धों और अनाथोंके लिये निरन्तर सुरा-मैरेयमिश्रित भक्ष्य-भोज्य पदार्थ दिये जाते थे

vaiśampāyana uvāca | vipaṇāpaṇavān ramyo bhakṣyabhojyavihāravān | sa mahān parvataparaḥ mahotsavaḥ parama-maṅgalamayaḥ pratibhāti | tatra dūkānāni ca bāzārāś ca āsan | bhakṣya-bhojyāni yathā-iṣṭaṃ prāpyante sma | sarvataḥ paribhramaṇa-vihārasya saukaryaṃ āsīt | vastra-mālānāṃ rāśayaḥ saṃnihitāḥ | vīṇā-veṇu-mṛdaṅgāś ca vādyante sma | etaiḥ sarvaiḥ tatra ramyatā bahu vardhitā | tatra dīnānām andhānām anāthānāṃ ca nityam surā-maireya-miśritaṃ bhakṣya-bhojyaṃ dīyate sma |

వైశంపాయనుడు పలికెను—ఆ మహాపర్వత శిఖరంపై జరిగిన ఆ మహోత్సవం పరమ మంగళమయంగా కనిపించింది. అక్కడ దుకాణాలు, బజార్లు ఏర్పడ్డాయి; కోరినంతగా భక్ష్య-భోజ్యాలు, పానీయాలు సమృద్ధిగా లభించేవి; అన్ని దిశలలో విహారం, సంచారం సులభంగా ఉండేది. వస్త్రాలూ పుష్పమాలలూ గుట్టలుగా పెట్టబడ్డాయి; వీణ, వేణు, మృదంగ నాదాలు దిక్కులన్నీ మార్మోగించాయి. వీటన్నిటితో ఆ స్థల రమణీయత మరింత పెరిగింది. అంతేకాదు, దీనులు, అంధులు, అనాథుల కొరకు సురా-మైరేయ మిశ్రమమైన భక్ష్య-భోజ్యాలు నిరంతరం పంచబడుతున్నాయి.

विपणshop, stall
विपण:
Adhikarana
TypeNoun
Rootविपण
FormNeuter, Nominative, Singular
आपणवान्having markets/bazaars
आपणवान्:
Visheshana
TypeAdjective
Rootआपणवत्
FormMasculine, Nominative, Singular
रम्यःdelightful, charming
रम्यः:
Visheshana
TypeAdjective
Rootरम्य
FormMasculine, Nominative, Singular
भक्ष्यfood to be eaten (edibles)
भक्ष्य:
Visheshya
TypeNoun
Rootभक्ष्य
FormNeuter, Nominative, Singular
भोज्यfood to be enjoyed/consumed
भोज्य:
Visheshya
TypeNoun
Rootभोज्य
FormNeuter, Nominative, Singular
विहारवान्having promenades/recreation (facility for moving about)
विहारवान्:
Visheshana
TypeAdjective
Rootविहारवत्
FormMasculine, Nominative, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
M
mountain (parvata)
S
shops (vipaṇa/āpaṇa)
M
markets (bāzāra)
G
garments (vastra)
G
garlands (mālā)
V
vīṇā
V
veṇu (flute)
M
mṛdaṅga
T
the poor (dīna)
T
the blind (andha)
T
the orphaned (anātha)
S
surā
M
maireya