Shloka 11
Adhyāya 42 — Mahābhūta–Indriya–Adhyātma-Vyavasthā
Brahmā’s Instruction on Elements and Faculties
अष्टौ यस्याग्नयो होते न दहने मन: सदा । स तद् ब्रह्म शुभं याति तस्माद् भूयो न विद्यते,जिसकी त्वचा, नासिका, कान, आँख, रसना और वाक्--ये इन्द्रियाँ वशमें हों, मन शुद्ध हो और बुद्धि एक निश्चयपर स्थिर रहनेवाली हो तथा जिसके मनको उपर्युक्त इन्द्रियादिरूप आठ अग्नियाँ संतप्त न करती हों, वह पुरुष उस कल्याणमय ब्रह्मको प्राप्त होता है, जिससे बढ़कर दूसरा कोई नहीं है
aṣṭau yasyāgnayo hote na dahane manaḥ sadā | sa tad brahma śubhaṃ yāti tasmād bhūyo na vidyate ||
వాయువు పలికెను—ఎనిమిది ‘అగ్నులు’ అతని మనస్సును నిత్యం దహించవు; ఎందుకంటే అతని ఇంద్రియాలు నియంత్రితమై, మనస్సు శుద్ధమై, బుద్ధి ఒకే నిశ్చయంలో స్థిరంగా ఉంటుంది. అటువంటి వాడు ఆ శుభమయ బ్రహ్మాన్ని పొందుతాడు; దానికన్నా పైది లేదు.
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
Mastery over the senses and steadiness of mind and intellect prevent the inner ‘fires’ of sensory craving from burning the mind; such inner discipline culminates in attaining the highest good—Brahman—beyond which nothing surpasses.
Vāyudeva is instructing the listener in a spiritual-ethical teaching: he describes the ideal disciplined person whose senses and mind are not inflamed by impulses, and he states the फल (result)—attainment of auspicious Brahman.