Previous Verse
Next Verse

Shloka 16

Mokṣa-dharma Yoga-Upadeśa: Equanimity, Sense-Restraint, and Vision of the Ātman (आत्मदर्शन-योगोपदेशः)

तस्योपदेशं वक्ष्यामि यथावत्‌ तन्निबोध मे । यैद्वरिश्षारयन्नित्यं पश्यत्यात्मानमात्मनि,मैं उसका यथावत्‌ उपदेश करता हूँ। मनोनिग्रहके जिन उपायोंद्वारा चित्तको इस शरीरके भीतर ही वशीभूत एवं अन्तर्मुख करके योगी अपने नित्य आत्माका दर्शन करता है, उन्हें मुझसे श्रवण करो

tasyopadeśaṁ vakṣyāmi yathāvat tan nibodha me | yair dhāraṇābhiḥ sadā yuktaḥ paśyaty ātmānam ātmani ||

దాని ఉపదేశాన్ని నేను యథావిధిగా చెబుతున్నాను—నన్ను శ్రద్ధగా గ్రహించు. ఏ నియమాల ద్వారా యోగి నిత్యాభ్యాసంతో మనసును అంతర్ముఖంగా నిలిపి, ఈ దేహంలోనే అదుపులోకి తెచ్చి, ఆత్మలో ఆత్మను దర్శిస్తాడో, వాటిని నన్ను విను।

तस्यof that (teaching/that matter)
तस्य:
Sambandha
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
उपदेशम्instruction, teaching
उपदेशम्:
Karma
TypeNoun
Rootउपदेश
FormMasculine, Accusative, Singular
वक्ष्यामिI shall tell
वक्ष्यामि:
Karta
TypeVerb
Rootवच्
FormSimple Future (Luṭ), 1st, Singular, Parasmaipada
यथावत्properly, as it should be
यथावत्:
Kriya-vishesana
TypeIndeclinable
Rootयथावत्
तत्that (instruction)
तत्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Accusative, Singular
निबोधunderstand, grasp
निबोध:
Kriya
TypeVerb
Rootबुध्
FormImperative (Loṭ), 2nd, Singular, Parasmaipada
मेof me / from me
मे:
Sambandha
TypePronoun
Rootअस्मद्
Form—, Genitive, Singular
यत्which (means/way)
यत्:
Karma
TypePronoun
Rootयद्
FormNeuter, Accusative, Singular
वारिwater
वारि:
Karma
TypeNoun
Rootवारि
FormNeuter, Accusative, Singular
स्रावयन्causing to flow, letting flow
स्रावयन्:
Karta
TypeVerb
Rootस्रु (स्रावयति)
FormŚatṛ (present active participle), Masculine, Nominative, Singular
नित्यम्always, constantly
नित्यम्:
Kriya-vishesana
TypeIndeclinable
Rootनित्य
पश्यतिsees
पश्यति:
Kriya
TypeVerb
Rootदृश्
FormPresent (Laṭ), 3rd, Singular, Parasmaipada
आत्मानम्the Self
आत्मानम्:
Karma
TypeNoun
Rootआत्मन्
FormMasculine, Accusative, Singular
आत्मनिin the Self
आत्मनि:
Adhikarana
TypeNoun
Rootआत्मन्
FormMasculine, Locative, Singular

ब्राह्मण उवाच

ब्राह्मण (a brāhmaṇa speaker)
आत्मा (the Self)