Shloka 20
Taḍāga-Phala and Vṛkṣāropaṇa
Merit of Ponds and Tree-Planting
दह्यमानाय विप्राय य: प्रयच्छत्युपानहौ । सस्नातकाय महाबाहो संशिताय द्विजातये
dahyamānāya viprāya yaḥ prayacchatyupānahau | sasnātakāya mahābāho saṃśitāya dvijātaye ||
భీష్ముడు పలికెను—మహాబాహో! కష్టాగ్నితో దగ్ధుడై బాధపడుతున్న బ్రాహ్మణునికి—ప్రత్యేకించి నియమశీలుడైన స్నాతక ద్విజునికి—పాదుకల జతను దానం చేయువాడు తక్షణ దుఃఖనివారణ చేసి, విద్యావంతుని గౌరవాన్ని నిలుపు పుణ్యదానఫలాన్ని పొందును।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhīṣma highlights practical compassion: giving even a simple necessity like sandals to an afflicted brāhmaṇa—especially a disciplined snātaka—counts as dharmic charity because it directly alleviates suffering and supports the life of study and restraint.
In the Anuśāsana Parva, Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira on dharma and the fruits of various gifts. Here he singles out the merit of gifting sandals to a distressed learned person, emphasizing timely, need-based giving.