Shloka 1
Go-apahāra (Cattle Theft), Go-dāna (Cow-Gift), and Suvarṇa-dakṣiṇā (Gold Fee): Karmic Consequence and Purificatory Merit
: डि् सप्ततितमो< ध्याय: ब्राह्मगके धनका अपहरण करनेसे होनेवाली हानिके विषयमें दृष्टान्तके रूपमें राजा नृगका उपाख्यान भीष्म उवाच अन्रैव कीर्त्यते सद्धरिब्राह्मणस्वाभिमर्शने । नृगेण सुमहत् कृच्छों यदवाप्तं कुरूद्गह,भीष्मजी कहते हैं--कुरुश्रेष्ठट इस विषयमें श्रेष्ठ पुरुष वह प्रसंग सुनाया करते हैं, जिसके अनुसार एक ब्राह्मणके धनको ले लेनेके कारण राजा नृगको महान् कष्ट उठाना पड़ा था
bhīṣma uvāca | atraiva kīrtyate sadbhir brāhmaṇasvābhimarśane | nṛgeṇa sumahat kṛcchro yad avāptaṃ kurūdvaha ||
భీష్ముడు పలికెను—ఈ సందర్భంలోనే సద్గుణులు ఒక ఉపాఖ్యానాన్ని చెప్పుకొంటారు; అది బ్రాహ్మణుని స్వత్వాన్ని (న్యాయహక్కును) అతిక్రమించిన దుష్పరిణామాన్ని బోధిస్తుంది. ఓ కురుశ్రేష్ఠా, బ్రాహ్మణుని ధనాన్ని తీసుకున్న కారణంగా రాజు నృగుడు ఘోరమైన కష్టాన్ని అనుభవించాడని అందులో చెప్పబడుతుంది।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Even a king must scrupulously avoid taking or disturbing a Brahmin’s rightful property; violating this boundary is a serious adharma that brings heavy suffering and moral downfall.
Bhishma introduces an exemplum: the well-known account of King Nṛga, who endured great hardship because of an act connected with taking a Brahmin’s wealth. This sets up the forthcoming story as a warning within Bhishma’s dharma-instruction to Yudhiṣṭhira.