Shloka 7
Cyavana’s Water-Vow and the Ethics of Cohabitation (स्नेह-सम्वास-धर्मः)
भीष्म उवाच ब्राह्मण: क्षत्रियो वैश्यस्त्रयो वर्णा द्विजातय: । एतेषु विहितो धर्मों ब्राह्मणस्य युधिष्ठिर
bhīṣma uvāca | brāhmaṇaḥ kṣatriyo vaiśyas trayo varṇā dvijātayaḥ | eteṣu vihito dharmo brāhmaṇasya yudhiṣṭhira |
భీష్ముడు పలికెను—యుధిష్ఠిరా! బ్రాహ్మణుడు, క్షత్రియుడు, వైశ్యుడు—ఈ మూడు వర్ణాలు ‘ద్విజాతులు’ అని పిలువబడుతాయి; అందువల్ల ధర్మప్రకారం బ్రాహ్మణుని వివాహం ఈ మూడు వర్ణాలలోనే విధితమైంది.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhishma defines the ‘twice-born’ (dvija) as the three varnas—Brahmin, Kshatriya, and Vaishya—and states that a Brahmin’s marriage is dharmically prescribed within these groups.
In Bhishma’s instruction to Yudhishthira on dharma (Anushasana Parva), he is laying down normative social-religious rules, here specifying the accepted marital sphere for a Brahmin according to traditional dharma.