Shloka 75

Śiva-stavarāja: Upamanyu’s Preface and Initiation of the Śarva-Nāma Enumeration

Anuśāsana-parva 17

Devanagari script

ईशान ईश्वर: कालो निशाचारी पिनाकवान्‌ | निमित्तस्थो निमित्तं च नन्दिर्नन्दिकरो हरि:

Transliteration

īśāna īśvaraḥ kālo niśācārī pinākavān | nimittastho nimittaṃ ca nandir nandikaro hariḥ ||

Translation

వాయు అన్నాడు—ఆయనే ఈశానుడు, ఈశ్వరుడు; ఆయనే కాలస్వరూపుడు; ఆయనే నిశాచారి; ఆయనే పినాకధారి. ఆయనే నిమిత్తంలో నిలిచినవాడు, నిమిత్తమే అయినవాడు; ఆయనే నంది, ఆనందదాత—హరి, పాపహర్త.

Word by Word

• ईशानः: Īśāna (a name of Śiva)
• ईशानः: Karta
• Type: Noun
• Root: ईशान
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• ईश्वरः: the Lord
• ईश्वरः: Karta
• Type: Noun
• Root: ईश्वर
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• कालः: Time
• कालः: Karta
• Type: Noun
• Root: काल
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• निशाचारी: night-roamer
• निशाचारी: Karta
• Type: Noun
• Root: निशाचारी
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• पिनाकवान्: bearing the Pināka bow
• पिनाकवान्: Karta
• Type: Adjective
• Root: पिनाकवत्
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• निमित्तस्थः: abiding in the cause/occasion
• निमित्तस्थः: Karta
• Type: Adjective
• Root: निमित्तस्थ
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• निमित्तम्: cause; occasion; instrument
• निमित्तम्: Karta
• Type: Noun
• Root: निमित्त
• Form: Neuter, Nominative, Singular

• च: and
• Type: Indeclinable
• Root: च

• नन्दिः: Nandin (Śiva’s attendant/bull)
• नन्दिः: Karta
• Type: Noun
• Root: नन्दि
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• नन्दिकरः: causing joy; joy-giver
• नन्दिकरः: Karta
• Type: Adjective
• Root: नन्दिकर
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• हरिः: Hari (the remover; a divine epithet)
• हरिः: Karta
• Type: Noun
• Root: हरि
• Form: Masculine, Nominative, Singular

Speaker

वायुदेव उवाच

Characters & Entities

• Vāyu (Vāyudeva)
• Īśāna (Śiva)
• Īśvara
• Kāla (Time)
• Pināka (Śiva’s bow)
• Nandi
• Hari