Shloka 34
अध्याय १६ — शङ्कर-उमा-वरदानम् तथा तण्डि-स्तुतिः (Śaṅkara–Umā Boon-Granting and Taṇḍi’s Hymn)
अयं संसिद्धिकामानां या गति: सो5यमीश्वर: । भूराद्यान् सर्वभुवनानुत्पाद्य सदिवौकस: । दधाति देवस्तनुभिरष्टाभियों बिभर्ति च,संसिद्धि (मुक्ति)-की इच्छा रखनेवाले पुरुषोंकी जो परम गति है, वह ये ईश्वर ही हैं। देवताओंसहित भू आदि समस्त लोकोंको उत्पन्न करके ये महादेव ही (पृथ्वी, जल, वायु, अग्नि, आकाश, सूर्य, चन्द्र, यजमान--इन) अपनी आठ मूर्तियोंद्वारा उनका धारण और पोषण करते हैं
ayaṃ saṃsiddhikāmānāṃ yā gatiḥ so ’yam īśvaraḥ | bhūrādyān sarvabhuvanān utpādya sadivaukasaḥ | dadhāti devas tanubhir aṣṭābhir yo bibharti ca ||
వాయుదేవుడు పలికెను—సంసిద్ధి (ముక్తి) కోరువారికి లభ్యమగు పరమగతి ఈ ఈశ్వరుడే. భూమి మొదలైన సమస్త లోకాలను దేవతలతో సహా సృష్టించి, ఈ మహాదేవుడు తన అష్టమూర్తులచే వాటిని ధరిస్తూ పోషిస్తాడు.
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that the supreme Lord (identified with Mahādeva/Śiva in context) is the highest destination for seekers of saṃsiddhi—final perfection and liberation—and that the same Lord who is the goal is also the cosmic sustainer, maintaining all realms through his eightfold embodied manifestations.
Vāyudeva is praising and defining the status of the supreme deity: he declares that this Lord is the ultimate refuge for liberation-seekers and describes the deity’s cosmic function—creating the worlds along with the gods and then upholding them through eight forms (a traditional allusion to the aṣṭamūrti doctrine).