Shloka 56
Pratyakṣa–Āgama–Ācāra: Doubt, Proof, and the Practice of Dharma (प्रत्यक्ष–आगम–आचारविचारः)
देवि! जो ब्राह्मण नियमपूर्वक रहकर यथोचित रीतिसे वनवास-व्रतकी दीक्षा ले अपने मनको परमात्मचिन्तनमें लगाकर ममताशून्य और धर्मका अभिलाषी होकर बारह वर्षोतक इस मनोगत दीक्षाका पालन करके अरणी-सहित अग्निको वृक्षकी डालीमें बाँधकर अर्थात् अग्निका परित्याग करके अनावृत भावसे यात्रा करता है, सदा वीर मार्गसे चलता है, वीरासनपर बैठता है और वीरकी भाँति खड़ा होता है, वह वीरगतिको प्राप्त होता है ।। स शक्रलोकगो नित्यं सर्वकामपुरस्कृत: । दिव्यपुष्पसमाकीर्णो दिव्यचन्दनभूषित:,वह इन्द्रलोकमें जाकर सदा सम्पूर्ण कामनाओंसे सम्पन्न होता है। उसके ऊपर दिव्य पुष्पोंकी वर्षा होती है तथा वह दिव्य चन्दनसे विभूषित होता है
devi! yo brāhmaṇaḥ niyamapūrvakaṁ rahitvā yathocita-rītyā vanavāsa-vratasya dīkṣāṁ gṛhītvā manasaḥ paramātma-cintane niveśya mamatāśūnyaḥ dharmābhilāṣī ca bhūtvā dvādaśa-varṣāṇi yāvat etāṁ manogatāṁ dīkṣāṁ pālayitvā araṇī-sahitam agniṁ vṛkṣa-śākhāyāṁ baddhvā—arthāt agniṁ parityajya—anāvṛta-bhāvena yātrāṁ karoti, sadā vīra-mārgeṇa gacchati, vīrāsane upaviśati, vīravat tiṣṭhati, sa vīra-gatiṁ prāpnoti. sa śakra-loka-gaḥ nityaṁ sarva-kāma-puraskṛtaḥ, divya-puṣpa-samākīrṇaḥ divya-candana-bhūṣitaḥ.
మహేశ్వరుడు పలికెను—“దేవీ! కఠిన నియమాలతో జీవిస్తూ విధివిధానంగా వనవాస వ్రతదీక్షను స్వీకరించి, పరమాత్మ ధ్యానంలో మనస్సును నిలిపి, మమకారరహితుడై ధర్మాభిలాషిగా ఉండి, పన్నెండు సంవత్సరాలు అంతఃస్థ దీక్షను ఆచరించి, ఆపై అరణులతో కూడిన అగ్నిని వృక్షశాఖకు కట్టి—అంటే గృహ్యాగ్నిని పరిత్యజించి—ఆవరణలేక బహిరంగంగా యాత్ర చేస్తూ, ఎల్లప్పుడూ ‘వీరమార్గం’లో నడిచి, వీరాసనంలో కూర్చొని, వీరునివలె నిలుచునవాడు—అటువంటి వాడు ‘వీరగతి’ని పొందుతాడు. శక్ర (ఇంద్ర) లోకానికి చేరి అతడు నిత్యం సమస్త కామనలతో సమృద్ధుడై ఉంటాడు; అతనిపై దివ్య పుష్పవర్షం కురుస్తుంది, దివ్య చందనంతో అతడు అలంకృతుడవుతాడు।”
श्रीमहेश्वर उवाच
Educational Q&A
Disciplined ascetic practice—forest-dwelling, sustained inner consecration, meditation on the Supreme Self, and freedom from possessiveness—culminates in a ‘heroic’ spiritual destiny, portrayed as attaining Indra’s world with divine honors.
Maheshvara instructs the Goddess by describing a brahmin-ascetic who undertakes a twelve-year forest vow, then symbolically relinquishes the ritual fire (binding the fire-drills and abandoning the fire), lives openly with heroic discipline (vīra-mārga, vīrāsana), and is said to reach Indraloka, honored with divine flowers and sandalwood.