Shloka 246
आचारप्रशंसा
Praise of Ācāra as the Basis of Longevity, Fame, and Prosperity
नाज्ञातैः सह गच्छेत नैको न वृषलै: सह । मल-मूत्रकी ओर न देखे
nā-jñātaiḥ saha gacchet naiko na vṛṣalaiḥ saha | mala-mūtra-kīṭaṃ na paśyet, tasmin kadācid api pādaṃ na nikṣipet | atyanta-sabere, adhikāṃ sāyaṃ gate, tathā madhyāhna-samaye ca kvacid bahiḥ na vrajet | na ca aparicita-puruṣaiḥ saha yātrāṃ kuryāt, na śūdrakaiḥ saha, na caikaḥ ||
అపరిచితులతో కలిసి ప్రయాణం చేయకూడదు; ఒంటరిగా వెళ్లకూడదు; నీచుల/అధర్ముల సహవాసం చేయకూడదు. మలమూత్రాల అశుచిస్థలాన్ని చూడకూడదు; దానిపై ఎప్పుడూ పాదం పెట్టకూడదు. అతి తెల్లవారుజామున, సంధ్య దాటిన తరువాతి చీకటిలో, అలాగే కచ్చితమైన మధ్యాహ్న సమయంలో బయటకు వెళ్లకూడదు. అపరిచిత పురుషులతోనూ, శూద్రులతోనూ, ఒంటరిగా కూడా ప్రయాణం చేయకూడదు।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Maintain disciplined conduct by avoiding unsafe companionship (strangers, disreputable company), avoiding solitary travel, keeping away from impure places, and choosing appropriate times to go out—thus protecting purity, reputation, and safety in accordance with dharma.
In the Anushasana Parva’s instruction section, Bhishma continues advising Yudhishthira on practical dharma. Here he lists everyday behavioral restraints—where to go, when to go, and with whom to travel—as part of a broader code of righteous living.