Previous Verse
Next Verse

Shloka 83

Gārhasthya-dharma: Vāsudeva–Pṛthivī-saṃvāda

Householder Duties and Daily Offerings

पयोमूलफलैर्वापि पितृणां प्रीतिमाहरन्‌ । मधुसूदन! स्वाध्यायसे ऋषियोंको बड़ी प्रसन्नता होती है। प्रतेदिन भोजनके पहले ही अनिनिहोत्र एवं बलिवैश्वदेव कर्म करे। इससे देवता संतुष्ट होते हैं। पितरोंकी प्रसन्नताके लिये प्रतिदिन अन्न, जल, दूध अथवा फल-मूलके द्वारा श्राद्ध करना उचित है

payomūlaphalair vāpi pitṝṇāṁ prītim āharan | madhusūdana! svādhyāyena ṛṣīṇāṁ baḍī prasannatā hotī hai | pratidina bhojanāt pūrvam eva agnihotraṁ ca balivaiśvadeva-karma ca kuryāt | etena devatāḥ santuṣyanti | pitṝṇāṁ prasannatāyai pratidinam anna-jala-dugdha athavā phala-mūlaiḥ śrāddhaṁ kartum ucitam |

వాయువు అన్నాడు— పాలు, కందమూలాలు, ఫలాలు అర్పించినా పితృదేవతలు తృప్తి పొందుతారు. ఓ మధుసూదనా! నిత్య స్వాధ్యాయంతో ఋషులు ఎంతో ఆనందిస్తారు. ప్రతిరోజు భోజనానికి ముందే అగ్నిహోత్రం మరియు బలి-వైశ్వదేవ కర్మను చేయాలి; దానివల్ల దేవతలు సంతుష్టులు అవుతారు. పితృుల ప్రీతికోసం ప్రతిరోజు అన్నం, నీరు, పాలు లేదా ఫలమూలాలతో శ్రాద్ధం చేయడం సముచితం.

पयःmilk
पयः:
Karana
TypeNoun
Rootपयस्
FormNeuter, Nominative (in compound stem), Singular (stem-form in compound)
मूलroot
मूल:
Karana
TypeNoun
Rootमूल
FormNeuter, Nominative (in compound stem), Singular (stem-form in compound)
फलैःwith fruits
फलैः:
Karana
TypeNoun
Rootफल
FormNeuter, Instrumental, Plural
वाor
वा:
TypeIndeclinable
Rootवा
अपिalso/even
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
पितॄणाम्of the Pitṛs (manes/ancestors)
पितॄणाम्:
Sampradana
TypeNoun
Rootपितृ
FormMasculine, Genitive, Plural
प्रीतिम्satisfaction/pleasure
प्रीतिम्:
Karma
TypeNoun
Rootप्रीति
FormFeminine, Accusative, Singular
आहरन्they bring/procure
आहरन्:
Karta
TypeVerb
Rootआ-हृ
FormPresent (Lat), 3rd, Plural, Parasmaipada

वायुदेव उवाच

V
Vāyu (Vāyudeva)
M
Madhusūdana (Kṛṣṇa)
P
Pitṛs (ancestors)
Ṛṣis (sages)
D
Devatās (gods)
A
Agnihotra
B
Bali
V
Vaiśvadeva
Ś
Śrāddha