Shloka 27
ययातेर्वानप्रस्थतपःस्वर्गारोहणम् | Yayāti’s Vānaprastha Austerities and Ascent to Heaven
देवयान्युवाच दत्तां वहस्व तन्मा त्वं पित्रा राजन् वृतो मया । अयाचतो भयं नास्ति दत्तां च प्रतिगृह्नतः,(तिष्ठ राजन मुहूर्त तु प्रेषयिष्याम्यहं पितु: । देवयानीने कहा--राजन्! मैंने आपका वरण कर लिया है, अब आप मेरे पिताके देनेपर ही मुझसे विवाह करें। आप स्वयं तो उनसे याचना करते नहीं हैं; उनके देनेपर ही मुझे स्वीकार करेंगे। अतः आपको उनके कोपका भय नहीं है। राजन! दो घड़ी ठहर जाइये। मैं अभी पिताके पास संदेश भेजती हूँ
devayāny uvāca: dattāṃ vahasva tan mā tvaṃ pitrā rājan vṛto mayā | ayācato bhayaṃ nāsti dattāṃ ca pratigṛhṇataḥ | tiṣṭha rājan muhūrtaṃ tu preṣayiṣyāmy ahaṃ pituḥ |
దేవయానీ పలికింది—ఓ రాజా! నేను మిమ్మల్నే వరించాను; కానీ నా తండ్రి నన్ను విధిపూర్వకంగా మీకు ఇచ్చినప్పుడే మీరు నన్ను స్వీకరించండి. మీరు స్వయంగా యాచించడం లేదు; దానంగా ఇచ్చినదాన్ని మాత్రమే గ్రహిస్తారు—కాబట్టి ఆయన కోపానికి భయం లేదు. రాజా, క్షణం ఆగండి; నేను వెంటనే తండ్రికి సందేశం పంపుతాను.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights dharmic propriety in marriage: personal choice is acknowledged, yet the union is to be regularized through the guardian’s formal consent and gifting (dāna), reducing conflict and ensuring social legitimacy.
Devayānī tells the king (Yayāti) that although she has chosen him, he should accept her only when her father formally gives her in marriage; she asks him to wait briefly while she sends a message to her father (Śukra).