Shloka 9
Janamejaya’s Request for Expansion; Vaiśampāyana’s Authorization and Phalāśruti of the Mahābhārata
Jaya
विमानमारुह् महानुभाव: सर्वर्देवै: परिसंस्तूयमान: । बलाहकैश्षाप्यनुगम्यमानो विद्याधरैरप्सरसां गणैशक्ष,यह सुनकर यज्ञकी दीक्षा ग्रहण करनेवाले यजमान राजा जनमेजय संतप्त हो उठे और कर्मके समय होता-को इन्द्रसहित तक्षक नागका आकर्षण करनेके लिये प्रेरित करने लगे। तब होताने एकाग्रचित्त होकर मन्त्रोंद्वारा इन्द्रसाहित तक्षकका आवाहन किया। तब स्वयं देवराज इन्द्र विमानपर बैठकर आकाशमार्गसे चल पड़े। उस समय सम्पूर्ण देवता सब ओरसे घेरकर उन महानुभाव इन्द्रकी स्तुति कर रहे थे। अप्सराएँ, मेघ और विद्याधर भी उनके पीछे-पीछे आ रहे थे
vimānam āruhya mahānubhāvaḥ sarvair devaiḥ pari-saṁstūyamānaḥ | balāhakair api anugamyamāno vidyādharair apsarasāṁ gaṇaiś ca ||
మహానుభావుడైన ఇంద్రుడు విమానమెక్కి ప్రయాణమయ్యాడు; సమస్త దేవతలు చుట్టూరా నిలిచి ఆయనను స్తుతించారు. మేఘాలు, విద్యాధరులు, అప్సరాగణాలు కూడా ఆయన వెనుక వెనుక వచ్చాయి.
जनमेजय उवाच
Educational Q&A
The verse underscores how divine power and cosmic order can intervene in human acts driven by anger. Even when a king employs ritual force to pursue vengeance, higher beings may act to preserve balance, reminding readers that dharma is not merely personal will but alignment with a wider moral-cosmic order.
During Janamejaya’s snake-sacrifice aimed at summoning Takṣaka, Indra himself mounts his vimāna and moves through the sky. The gods praise him, while clouds, Vidyādharas, and Apsarases follow—signaling Indra’s active involvement in the unfolding conflict between the sacrifice’s pull and divine resistance.