Shloka 32
Jarītā–Śārṅgā-saṃvāda: Ākhu-haraṇa and the Approach of Agni (आखुहरणं अग्न्यागमनश्च)
Devanagari script
एतावदुक्त्वा वचन॑ विरराम स पार्थिव: । यदा न शेकू राजानं याजनार्थ परंतप,इतना कहकर राजा चुप हो गये। परंतप जनमेजय! जब वे ऋत्विज राजाका यज्ञ करानेके लिये उद्यत न हो सके, तब वे रुष्ट होकर उन नृपश्रेष्ठसे बोले--“भूपालशिरोमणे! आपके यज्ञकर्म तो निरन्तर चलते रहते हैं
Translation
ఇంత చెప్పి ఆ రాజు మౌనమయ్యాడు. పరంతపా! వారు రాజునకు యజ్ఞం నిర్వహింపజేయుటకు శక్తులేకపోయినప్పుడు, తదుపరి పరిణామం ఏర్పడింది।
Word by Word
एतावत्this much, so much
एतावत्:
Karma
TypeAdjective
Rootएतावत्
FormNeuter, Accusative, Singular
उक्त्वाhaving said
उक्त्वा:
TypeVerb
Rootवच्
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Active
वचनम्speech, words
वचनम्:
Karma
TypeNoun
Rootवचन
FormNeuter, Accusative, Singular
विररामceased, stopped
विरराम:
TypeVerb
Rootवि-रम्
FormPerfect (Liṭ), 3rd, Singular, Parasmaipada
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
पार्थिवःthe king
पार्थिवः:
Karta
TypeNoun
Rootपार्थिव
FormMasculine, Nominative, Singular
यदाwhen
यदा:
TypeIndeclinable
Rootयदा
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
शेकुःwere able
शेकुः:
TypeVerb
Rootशक्
FormPerfect (Liṭ), 3rd, Plural, Parasmaipada
राजानम्the king
राजानम्:
Karma
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Accusative, Singular
याजनार्थम्for the purpose of officiating a sacrifice
याजनार्थम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootयाजनार्थ
FormMasculine, Accusative, Singular
परंतपO scorcher of foes
परंतप:
TypeNoun
Rootपरंतप
FormMasculine, Vocative, Singular
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes