Previous Verse
Next Verse

Shloka 41

Gaṅgādvāra-tīrtha, Ulūpī-saṃvāda, and Arjuna’s Dharma-Deliberation (गङ्गाद्वार-तीर्थम्, उलूपी-संवादः)

आम्रैराम्रातकैर्नीपैरशोकैश्षम्पकैस्तथा । पुन्नागैर्नागपुष्पैश्न लकुचै: पनसैस्तथा,जो आम, आमड़ा, कदम्ब, अशोक, चम्पा, पुन्नाग, नागपुष्प, लकुच, कटहल, साल, ताल, तमाल, मौलसिरी और केवड़ा आदि सुन्दर फूलोंसे भरे और फलोंके भारसे झुके हुए मनोहर वृक्षोंसे सुशोभित थे

āmrair āmrātakair nīpair aśokaiḥ śampakais tathā | punnāgair nāgapūṣpaiś ca lakucaiḥ panasaistathā ||

ఆ ప్రాంతం మామిడి, అంబాటక (అమ్రాటక), కదంబ, అశోక, చంపక, పున్నాగ, నాగపుష్ప, లకుచ, పనస (జాక్‌ఫ్రూట్) వంటి వృక్షాలతో అలంకృతమై ఉండెను—పుష్పాలతో నిండినవి, ఫలభారంతో వంగినవి।

आम्रैःwith mango(-trees)
आम्रैः:
Karana
TypeNoun
Rootआम्र
FormMasculine, Instrumental, Plural
आम्रातकैःwith hog-plum trees (āmrātaka)
आम्रातकैः:
Karana
TypeNoun
Rootआम्रातक
FormMasculine, Instrumental, Plural
नीपैःwith kadamba/nīpa trees
नीपैः:
Karana
TypeNoun
Rootनीप
FormMasculine, Instrumental, Plural
अशोकैःwith aśoka trees
अशोकैः:
Karana
TypeNoun
Rootअशोक
FormMasculine, Instrumental, Plural
चम्पकैःwith campaka trees
चम्पकैः:
Karana
TypeNoun
Rootचम्पक
FormMasculine, Instrumental, Plural
तथाand also/likewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
पुन्नागैःwith punnāga trees
पुन्नागैः:
Karana
TypeNoun
Rootपुन्नाग
FormMasculine, Instrumental, Plural
नागपुष्पैःwith nāga-flowers (nāgapushpa trees/flowers)
नागपुष्पैः:
Karana
TypeNoun
Rootनागपुष्प
FormMasculine, Instrumental, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
लकुचैःwith lakuca trees
लकुचैः:
Karana
TypeNoun
Rootलकुच
FormMasculine, Instrumental, Plural
पनसैःwith jackfruit trees
पनसैः:
Karana
TypeNoun
Rootपनस
FormMasculine, Instrumental, Plural
तथाand also/likewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा

वायुदेव उवाच

V
Vāyu-deva
Ā
āmra (mango)
Ā
āmrātaka
N
nīpa (kadamba)
A
aśoka
Ś
śampaka (champaka)
P
punnāga
N
nāgapūṣpa
L
lakuca
P
panasa (jackfruit)

Educational Q&A

The verse highlights an auspicious, life-giving environment—trees heavy with fruit and rich with blossoms—suggesting prosperity, harmony, and the sacredness of well-ordered nature, a common Mahābhārata motif for indicating a blessed or spiritually significant place.

Vāyu-deva is describing a beautiful grove or region, listing prominent flowering and fruit-bearing trees to convey its richness and charm, setting the scene with vivid natural imagery.