Shloka 26
देवसत्रे मृत्युनिरोधः, पूर्वेन्द्राणां मानुषावतरणम्, द्रौपदी-वरकथनम्
Suspension of Death at the Devasatra; Former Indras’ Human Descent; Draupadī’s Boon Etiology
आचर्कर्षतुरन्योन्यं मुष्टिभिश्वापि जघ्नतुः । ततश्नट्चटाशब्द: सुघोरो हूभवत् तयो:,इस प्रकार वे एक-दूसरेको खींचते और मुक्कोंसे मारते थे। उस समय घूँसोंकी मारसे दोनोंके शरीरोंपर अत्यन्त भयंकर “चट-चट” शब्द हो रहा था। वे परस्पर इस प्रकार प्रहार कर रहे थे, मानो पत्थर टकरा रहे हों। लगभग दो घड़ीतक दोनों उस युद्धमें एक-दूसरेको खींचते और ठेलते रहे
Vaiśampāyana uvāca |
ācarakarṣatur anyonyaṃ muṣṭibhiś cāpi jaghnatuḥ |
tataś caṭ-caṭā-śabdaḥ sughoro 'bhavat tayoḥ ||
వైశంపాయనుడు పలికెను—వారు పరస్పరం లాగుకుంటూ ముష్టులతో కొట్టుకుంటూ ఉండిరి. అప్పుడు వారి దెబ్బలతో భయంకరమైన ‘చట్-చట్’ అనే శబ్దం లేచెను—రాళ్లు ఢీకొన్నట్లుగా. కొంతసేపు ఆ సమరంలో వారు ఒకరినొకరు లాగుతూ తోసుతూ కొనసాగిరి.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how unchecked hostility manifests as raw violence: when opponents abandon restraint, conflict becomes dehumanizing, reducing interaction to force and injury. Ethically, it points to the need for self-control (dama) and restraint even amid rivalry, since anger quickly escalates into cruelty.
Two combatants are locked in close combat: they seize and pull each other, then trade heavy punches. The blows produce a loud, frightening ‘caṭ-caṭ’ cracking sound, likened to stones striking—emphasizing the intensity and brutality of the fight.