Shloka 7
अध्याय १८४ — भैक्षविभागः, शयनविधानम्, धृष्टद्युम्नस्य निवेदनम्
Alms Distribution, Night Lodging, and Dhṛṣṭadyumna’s Report
Devanagari script
तत्र भैक्षं समाजहुर्ब्राह्मिणीं वृत्तिमाश्रिता: । तान् सम्प्राप्तांस्तथा वीराज्जज्ञिरे न नरा: क्वचित्,वहाँ ब्राह्मणवृत्तिका आश्रय ले वे भिक्षा माँगकर लाते (और उसीसे निर्वाह करते) थे। इस प्रकार वहाँ पहुँचे हुए पाण्डववीरोंको कहीं कोई भी मनुष्य पहचान न सके
Translation
అక్కడ వారు బ్రాహ్మణ వృత్తిని ఆశ్రయించి భిక్ష సేకరించి, దానితోనే జీవనం సాగించారు. అలా అక్కడికి వచ్చిన ఆ పాండవ వీరులను ఎక్కడా ఎవ్వరూ గుర్తించలేకపోయారు.
Word by Word
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
भैक्षम्alms (food obtained by begging)
भैक्षम्:
Karma
TypeNoun
Rootभैक्ष
FormNeuter, Accusative, Singular
समाजहुःthey collected/brought together
समाजहुः:
TypeVerb
Rootसम्-आ-हृ
FormPerfect (Liṭ), Third, Plural, Parasmaipada
ब्राह्मिणीम्brahmin-like / of a brahmin woman (as qualifier)
ब्राह्मिणीम्:
TypeAdjective
Rootब्राह्मिणी
FormFeminine, Accusative, Singular
वृत्तिम्livelihood, mode of living
वृत्तिम्:
Karma
TypeNoun
Rootवृत्ति
FormFeminine, Accusative, Singular
आश्रिताःhaving resorted to, having adopted
आश्रिताः:
TypeVerb
Rootआ-श्रि
FormPast passive participle (kta), Masculine, Nominative, Plural
तान्them
तान्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Accusative, Plural
सम्प्राप्तान्arrived, having come
सम्प्राप्तान्:
TypeVerb
Rootसम्-प्र-आप्
FormPast active participle (kta, used actively), Masculine, Accusative, Plural
तथाthus, in that manner
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
वीरात्from the hero/warrior
वीरात्:
Apadana
TypeNoun
Rootवीर
FormMasculine, Ablative, Singular
जज्ञिरेthey were born / arose / came to be
जज्ञिरे:
TypeVerb
Rootजन्
FormPerfect (Liṭ), Third, Plural, Ātmanepada
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
नराःmen, people
नराः:
Karta
TypeNoun
Rootनर
FormMasculine, Nominative, Plural
क्वचित्anywhere, at any time
क्वचित्:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootक्वचित्
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes