Shloka 4
Kalmāṣapāda’s Encounter with Śakti and the Escalation of the Vasiṣṭha–Viśvāmitra Feud (कल्माषपाद–शक्ति प्रसङ्गः)
तस्यां संसक्तमनस: कौमारब्रह्मचारिण: । चिरस्य रेतश्नस्कन्द तदृषिद्रोण आदधे,मुनिवर भरद्वाजने कुमारावस्थासे ही दीर्घकाल-तक ब्रह्मचर्यका पालन किया था। घृताचीमें चित्त आसक्त हो जानेके कारण उनका वीर्य स्खलित हो गया। महर्षिने उस वीर्यको द्रोण (यज्ञकलश)-में रख दिया
tasyāṁ saṁsaktamanasaḥ kaumāra-brahmacāriṇaḥ | cirasya retaḥ skandat tad ṛṣi-droṇa ādadhe ||
భరద్వాజ ఋషి కౌమార్యమునుండి దీర్ఘకాలము బ్రహ్మచర్యము పాటించుచుండెను; కాని ఘృతాచీపై మనస్సు ఆసక్తమగుటవలన అతని వీర్యము స్ఖలించెను. అప్పుడు ఆ ఋషి దానిని ద్రోణము (పాత్రము) లో నిలిపెను।
ब्राह्मण उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ethical tension between ascetic discipline (brahmacarya) and the power of desire: even accomplished sages can be shaken, but dharma also demands accountability—one should respond to a lapse with restraint, care, and responsibility rather than denial or harm.
Sage Bharadvāja becomes mentally attached to the apsaras Ghṛtācī; his semen is discharged, and he preserves it by placing it into a droṇa (vessel). This act becomes the narrative basis for the later emergence of Droṇa, linking the vessel (droṇa) with the name and origin story.