Shloka 8
पाण्डोः श्राद्धं, सत्यवत्याः वनगमनम्, बाल्यस्पर्धा च
Pāṇḍu’s Śrāddha, Satyavatī’s Withdrawal, and Childhood Rivalry
चरन् भैक्ष्यं मुनिर्मुण्डश्नरिष्याम्याश्रमानिमान् | पांसुना समवच्छन्न: शून्यागारकृतालय:,मैं अपने शरीर और मनको निःसंदेह अत्यन्त कठोर तपस्यामें लगाऊँगा। इसलिये अब अकेला (स्त्रीरहित) और एकाकी (सेवक आदिसे भी अलग) रहकर एक-एक वृक्षके नीचे फलकी भिक्षा माँगूगा। सिर मुँड़ाकर मौनी संन्यासी हो इन वानप्रस्थियोंके आश्रमोंमें विचरूँगा। उस समय मेरा शरीर धूलसे भरा होगा और निर्जन एकान्त स्थानमें मेरा निवास होगा
vaiśampāyana uvāca | caran bhaikṣyaṃ munir muṇḍaḥ śnariṣyāmy āśramān imān | pāṃsunā samavacchannaḥ śūnyāgāra-kṛtālayaḥ |
భిక్ష కోసం సంచరిస్తూ, ముండనం చేసిన మునిగా నేను ఈ వనాశ్రమాలలో తిరుగుతాను. ధూళితో కప్పబడి, నిర్జన స్థలాలనే నా నివాసంగా చేసుకుంటాను.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ethical ideal of vairāgya (detachment): choosing a life of austerity, humility, and solitude—living on alms, abandoning outward status, and accepting hardship (dust, deserted dwellings) as part of disciplined self-restraint.
A speaker (reported by Vaiśampāyana) describes an intended ascetic course of life: wandering to beg for food, shaving the head as a sign of renunciation, moving among hermitages, and residing in lonely, deserted places—indicating a deliberate withdrawal from ordinary social life.