Shloka 14
Kuru Prosperity under Bhīṣma and the Succession of Pāṇḍu (कुरुराष्ट्रसमृद्धिः पाण्डुराज्यप्राप्तिश्च)
Devanagari script
स धर्मशास्त्रकुशलं भीष्म शान्तनवं नृप: । पूजयामास धर्मेण स चैनं प्रत्यपालयत्,शान्तनुनन्दन भीष्म धर्म एवं राजनीति आदि शास्त्रोंमें कुशल थे; अतः राजा विचित्रवीर्य धर्मपूर्वक उनका सम्मान करते थे और भीष्मजी भी इन अल्पवयस्क नरेशकी सब प्रकारसे रक्षा करते थे
Translation
ధర్మశాస్త్రం, నీతిశాస్త్రం మొదలైన వాటిలో నిపుణుడైన శాంతనునందనుడు భీష్ముని రాజు విచిత్రవీర్యుడు ధర్మపూర్వకంగా పూజించి గౌరవించెను; భీష్ముడూ ఆ అల్పవయస్క నరపతిని అన్ని విధాల రక్షించెను.
Word by Word
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
धर्मशास्त्रकुशलम्skilled in dharma-śāstra
धर्मशास्त्रकुशलम्:
Karma
TypeAdjective
Rootधर्मशास्त्रकुशल
FormMasculine, Accusative, Singular
भीष्मम्Bhīṣma
भीष्मम्:
Karma
TypeNoun
Rootभीष्म
FormMasculine, Accusative, Singular
शान्तनवम्son/descendant of Śantanu
शान्तनवम्:
Karma
TypeNoun
Rootशान्तनव
FormMasculine, Accusative, Singular
नृपःthe king
नृपः:
Karta
TypeNoun
Rootनृप
FormMasculine, Nominative, Singular
पूजयामासhonoured / paid respect to
पूजयामास:
TypeVerb
Rootपूज्
FormPeriphrastic Perfect (Liṭ), 3rd, Singular, Parasmaipada
धर्मेणwith righteousness; duly
धर्मेण:
Karana
TypeNoun
Rootधर्म
FormMasculine, Instrumental, Singular
सःand he (Bhīṣma)
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
एनम्him (that king)
एनम्:
Karma
TypePronoun
Rootएतद्
FormMasculine, Accusative, Singular
प्रत्यपालयत्protected / guarded
प्रत्यपालयत्:
TypeVerb
Rootपाल्
FormImperfect (Laṅ), 3rd, Singular, Parasmaipada, प्रति
Speaker
(गन्धर्व उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes