Kanda 2Prapathaka 3Anuvaka 93 Mantras

Anuvaka 9

काम्येष्टयः प्रायश्चित्तानि च (TS 2.3)

TS 2.3 functions as a deployable catalogue of targeted rites (kāmyeṣṭi) and corrective rites (prāyaścitta) that can be inserted into the Srauta calendar as needed. The text organizes efficacy through deity-selection (Āditya, Varuṇa, Indra, Agni-Soma, Bṛhaspati, etc.), offering-forms (caru, puroḍāśa, multi-kapāla structures), and bandhu-logic that ties social order (viś/ rāṣṭra/ sajāta cohesion), bodily integrity (āyus, indriya, prāṇa), and cosmic stability (dhruva, budhna–agra movement) to ritual geometry. Several units explicitly encode “repair” semantics: restoring radiance, releasing bonds, re-stabilizing community alignment, and reconstituting vitality. In the Shrauta year, these modules serve as a technical toolkit for the Adhvaryu to address contingencies—loss of standing, obstruction, illness-signs, or social fragmentation—while maintaining continuity with the larger yajña-system through standardized implements, altar-space movements, and mantra-vidhi coupling.

Mantras

Mantra 1

ध्रुवोऽसि ध्रुवोऽहं सजातेषु भूयासं धीरश्चेता वसुविद् । ध्रुवोऽसि ध्रुवोऽहं सजातेषु भूयासम् उग्रश्चेता वसुविद् । ध्रुवोऽसि ध्रुवोऽहं सजातेषु भूयासम् अभिभूश्चेता वसुविद् । आमनम् अस्य् आमनस्य देवा ये सजाताः कुमाराः समनसस् तान् अहं कामये हृदा ते मां कामयन्तां हृदा तान् म आमनसः कृधि स्वाहा । आमनम् असि ॥

నీవు ధ్రువుడవు; నేనూ ధ్రువుడను. నా సజాతులలో (సమజాతులలో) నేను అగ్రుడనై ఉండుదును. నేను ధీరుడను, చైతన్యవంతుడను, వసువిద్ (ధనాన్ని పొందువాడు) అవుదును. నీవు ధ్రువుడవు; నేనూ ధ్రువుడను. సజాతులలో నేను అగ్రుడనై ఉండుదును. నేను ఉగ్రుడను, చైతన్యవంతుడను, వసువిద్ అవుదును. నీవు ధ్రువుడవు; నేనూ ధ్రువుడను. సజాతులలో నేను అగ్రుడనై ఉండుదును. నేను అభిభూ (విజేత), చైతన్యవంతుడను, వసువిద్ అవుదును. ఇదే దీనికి ‘ఆమన’ (మనస్సుల అనుసంధానం/సమనస్సు). సజాతులైన, కుమారులైన, సమనస్సులైన దేవతలను నేను హృదయంతో కోరుతున్నాను; వారు కూడా నన్ను హృదయంతో కోరుగాక. (దేవులారా) నన్ను వారితో సమనస్సుగలవాడిగా చేయుడి—స్వాహా. నీవు ఆమనమవు.

Mantra 2

आमनस्य देवा या स्त्रियः समनसस् ता अहं कामये हृदा ता मां कामयन्तां हृदा ता म आमनसः कृधि स्वाहा ।

దేవతల స్త్రీలలో యా స్త్రియః సమనసః (ఒకే మనస్సు కలవారు) ఉన్నారో, వారిని నేను హృదయంతో కోరుతున్నాను; వారు కూడా నన్ను హృదయంతో కోరుగాక. వారు నా పట్ల ఒకే మనస్సు కలవారగుదురు—స్వాహా. గ్రామం/వసతి కావలెనని కోరువాడు వైశ్వదేవీ ‘సాంగ్రహణీ’ ఇష్టిని నిర్వపించాలి. వైశ్వదేవులు (సర్వ దేవతలు) తమ తమ వర్గంలో సజాతులు; అతడు తన భాగమైన భాగధేయంతో అన్ని దేవతల దగ్గరకు చేరుతాడు. వారు అతనికి సజాత జనులను ప్రసాదిస్తారు; అతడు గ్రామ్య సమృద్ధి పొందుతాడు, ‘సాంగ్రహణీ’ (సేకరణశక్తి) కలవాడవుతాడు. సంగ్రహణం అనేది నిజానికి మనోగ్రహణమే; సజాతులను (ఏకత్రం చేయుటకు) మనమే సాధనం.

Mantra 3

ग्र्ह्णाति ध्रुवो ऽसि ध्रुवो ऽहं सजातेषु भूयासम् इति परिधीन् परि दधाति । आशिषम् एवैताम् आ शास्ते । अथो एतद् एव सर्वं सजातेष्व् अधि भवति यस्यैवं विदुष एते परिधयः परिधीयन्ते । आमनम् अस्य् आमनस्य देवा इति तिस्र आहुतीर् जुहोति । एतावन्तो वै सजाता ये महान्तो ये क्षुल्लका या स्त्रियः तान् एवावरुन्द्धे । ते एनम् अवरुद्धा उप तिष्ठन्ते ॥

అతడు పరిధులను (అగ్నికుండం చుట్టూ పెట్టే కట్టెల వలయం) పట్టుకొని—“నీవు ధ్రువుడవు; నేనూ ధ్రువుడను; నా సజాతులలో (నా కుల/సమాజంలోని వారిలో) నేను స్థిరంగా/ప్రధానంగా ఉండుగాక” అని చెప్పి, ఆ పరిధులను చుట్టూ అమర్చుతాడు. ఇది నిజంగా ఆశీర్వాదమే; దీని ద్వారా అతడు తనకు తానే ఆశీస్సును స్థాపించుకుంటాడు. ఈ విధంగా తెలిసినవాడి కోసం పరిధులు అమర్చబడితే, సజాతుల మధ్య ఉన్న సమస్తమూ అతని అధీనంలోకి వస్తుంది. తరువాత “ఆమనమ్ అస్య, ఆమనస్య దేవాః” (ఇది దీని ‘ఆమనం’; ‘ఆమనం’ యొక్క దేవతలు) అని చెప్పి మూడు ఆహుతులను హోమం చేస్తాడు. పెద్దవారు, చిన్నవారు, స్త్రీలు—ఎంతమంది సజాతులున్నారో వారందరినీ అతడు తన వశంలోకి తెచ్చుకుంటాడు; వారు వశమై అతని దగ్గరకు వచ్చి నిలుస్తారు.

Frequently Asked Questions

Read Krishna Yajur Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App