Shloka 45

Manvantara Catalog: Fourteen Manus, Their Sons, Saptarishis, Indras, Deva-Hosts, and the 18 Vidyās

Devanagari script

रुद्र पुत्रस्य ते पुत्रान्वक्ष्याम्येकादशस्य तु / सर्वत्रगः सुशर्मा च देवानीकः पुरुर्गुरुः

Transliteration

rudra putrasya te putrānvakṣyāmyekādaśasya tu / sarvatragaḥ suśarmā ca devānīkaḥ pururguruḥ

Translation

ఇప్పుడు రుద్రపుత్రుని పదకొండు కుమారులను నేను చెప్పుదును—సర్వత్రగుడు, సుశర్ముడు, దేవానీకుడు, పురుర్గురుడు।

Word by Word

• रुद्र: Rudra
• रुद्र: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: रुद्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-सम्बन्धे (genitive sense) / सम्बोधन-प्रायः; अत्र ‘रुद्रपुत्रस्य’ इति समासार्थे पूर्वपद-रूपेण

• पुत्रस्य: of the son
• पुत्रस्य: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: पुत्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन

• ते: to you
• ते: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी/चतुर्थी, एकवचन; अत्र सम्बोधनार्थे/सम्बन्धे ‘to you/for you’ (दत्तिवाचक)

• पुत्रान्: sons
• पुत्रान्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: पुत्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन

• वक्ष्यामि: I will tell
• वक्ष्यामि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लृट् (simple future), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन; परस्मैपदम्

• एकादशस्य: of the eleventh
• एकादशस्य: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Adjective
• Root: एकादश (संख्याशब्द-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन; द्विगु-समासः (एक+दश)

• तु: indeed
• तु: Discourse particle (निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात

• सर्वत्रगः: Sarvatraga (name; all-pervading)
• सर्वत्रगः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सर्वत्रग (प्रातिपदिक) = सर्वत्र (अव्यय) + ग (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुषः (everywhere-going)

• सुशर्मा: Suśarmā (name)
• सुशर्मा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सुशर्मन् (प्रातिपदिक) = सु + शर्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नकारान्त-प्रातिपदिक; कर्मधारयः

• च: and
• च: Connector (समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चय

• देवानीकः: Devānīka (name)
• देवानीकः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: देवानीक (प्रातिपदिक) = देव + अनीक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुषः

• पुरुर्गुरुः: Pururguru (name)
• पुरुर्गुरुः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पुरुर्गुरु (प्रातिपदिक) = पुरु + गुरु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारयः

Speaker

Lord Vishnu (speaking to Garuda/Vinata-putra)

Philosophical Teaching

Concept: Cosmic families (deva/ṛṣi lineages) are remembered to situate duties and narratives within a structured universe.

Vedantic Theme: Interconnectedness of beings within īśvara-sṛṣṭi (divine creation) and cyclical time.

Application: Study purāṇic structure: track lineages to understand how later narratives and dharma exemplars are positioned.

Verse Rasa

Primary Rasa: shanta

Cross References

Related Themes: Garuda Purana 1.87.41-44 (same chapter catalogue context)

Characters & Entities

• Rudra
• Sarvatraga
• Suśarmā
• Devānīka
• Pururguru

FAQs

What is the importance of listing lineages and names in the Garuda Purana?

This verse functions as a genealogical marker—preserving traditional cosmology and identifying specific beings by name, which helps readers track larger narratives and classifications across Purāṇic literature.

How does this verse explain the path of the soul?

This specific verse does not describe the soul’s post-death journey; it is a catalog-style statement naming descendants in a Rudra-related lineage within the broader discourse.

Practical application of this wisdom today?

Use it as a reference point for study: keeping accurate names and lineages supports careful reading of Purāṇic texts and avoids confusion when cross-checking related passages and commentaries.