Shloka 6

Domestic Therapeutics for Teeth, Ears, Women’s Kleda, Digestion, Poison-Check, and Eye Disorders

शुष्कमूलकशुण्ठीनां क्षारो हिङ्गुमहौषधम् / सतपुष्पावचा कुष्ठं दारु शिग्र रसाञ्जनम्

śuṣkamūlakaśuṇṭhīnāṃ kṣāro hiṅgumahauṣadham / satapuṣpāvacā kuṣṭhaṃ dāru śigra rasāñjanam

ఎండిన మూలకము మరియు ఎండిన శుంఠి నుండి చేసిన క్షారం, హింగు మరియు మహౌషధము; అలాగే శతపుష్పా, వచా, కుష్ఠ, దారు, శిగ్రు, రసాంజనము—ఇవి విధివిధానంగా ఆ ఔషధయోగంలో ఉపయోగించవలసిన ద్రవ్యాలు.

śuṣka-mūlaka-śuṇṭhīnāmof dry radish and dry ginger
śuṣka-mūlaka-śuṇṭhīnām:
Sambandha (Genitive/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootśuṣka (प्रातिपदिक) + mūlaka (प्रातिपदिक) + śuṇṭhī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन; तत्पुरुषसमास (शुष्कमूलक-शुण्ठ्यः—शुष्कं मूलकं/शुण्ठी च इत्यर्थे द्रव्यसमूहस्य षष्ठी)
kṣāraḥalkali
kṣāraḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootkṣāra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
hiṅgu-mahauṣadhamasafoetida and great medicine (mahauṣadha)
hiṅgu-mahauṣadham:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roothiṅgu (प्रातिपदिक) + mahauṣadha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; द्वन्द्वसमास (द्रव्यद्वयसमुच्चय)
satapuṣpāsatapuṣpā (dill/fennel-like herb)
satapuṣpā:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootsatapuṣpā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन (द्रव्यनाम)
vacāvacā (sweet flag)
vacā:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootvacā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन (द्रव्यनाम)
kuṣṭhamkuṣṭha (costus)
kuṣṭham:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootkuṣṭha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन (द्रव्यनाम)
dāruwood (medicinal wood)
dāru:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootdāru (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन
śigruśigru (moringa)
śigru:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootśigru (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन (द्रव्यनाम)
rasāñjanamrasāñjana (extract/collyrium-like preparation)
rasāñjanam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootrasa (प्रातिपदिक) + añjana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; तत्पुरुष (रसस्य अञ्जनम्—रसाञ्जन)

Lord Vishnu (in dialogue with Garuda/Vinata-putra)

Dosha: Kapha

Concept: Right knowledge applied to alleviate suffering is a dharmic act; disciplined formulation matters.

Vedantic Theme: Compassion expressed through karma-yoga: skillful action (kaushala) in service of wellbeing.

Application: Assemble the specified ingredients (kshara from dried radish and dry ginger, hing, mahauṣadha, śatapuṣpā, vacā, kuṣṭha, dāru, śigru, rasāñjana) as per the indicated formulation and dosage tradition.

Primary Rasa: shanta

Related Themes: Garuda Purana 1.179 (continuation of formulations; kshara and digestive/antimicrobial dravyas recur)

G
Garuda
L
Lord Vishnu

FAQs

This verse preserves a traditional ingredient-list used for a prescribed remedy, showing how ritual contexts in the Garuda Purana also include practical therapeutic supports.

In the Preta Kanda, guidance around the post-death period often includes supportive measures; this verse contributes by naming specific medicinal substances used in an instructed preparation.

Use it as a textual reference for identifying classical herb-names and cross-check with qualified Ayurvedic guidance before any real-world use, since traditional names and doses require expert interpretation.