Shloka 79
Indra’s Query on Karma-vipāka and the Viśvarūpa Episode
Lalitopākhyāna Context
Devanagari script
अष्टौ दिग्दन्तिनश्चैव मेध्यपात्रस्थितं जलम् / आदाय स्नापयाञ्चक्रुस्तां श्रियं पद्मवासिनीम्
Transliteration
aṣṭau digdantinaścaiva medhyapātrasthitaṃ jalam / ādāya snāpayāñcakrustāṃ śriyaṃ padmavāsinīm
Translation
అష్ట దిగ్గజాలు పవిత్ర పాత్రల్లో ఉన్న జలాన్ని తీసుకొని, పద్మవాసినీ శ్రీకి అభిషేకస్నానం చేయించారు.
Word by Word
aṣṭaueight
aṣṭau:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootaṣṭan (संख्या-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; संख्यावाचक-विशेषणम् (qualifying digdantinaḥ)
dik-dantinaḥthe elephants of the directions
dik-dantinaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootdik (प्रातिपदिक) + dantin (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; समासः—तत्पुरुषः (diśāṃ dantinaḥ) ‘directional elephants’
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-बोधक-अव्यय
evaindeed
eva:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formनिश्चय/अवधारणार्थक-अव्यय (emphatic particle)
medhya-pātra-sthitamplaced in a pure vessel
medhya-pātra-sthitam:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootmedhya (प्रातिपदिक) + pātra (प्रातिपदिक) + sthita (कृदन्त, √sthā धातु)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; विशेषणम् (of jalam); समासः—तत्पुरुषः (medhye pātre sthitam)
jalamwater
jalam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootjala (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
ādāyahaving taken
ādāya:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootā-√dā (दा) धातु
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund/absolutive): ‘having taken’
snāpayāmbathed (caused to bathe)
snāpayām:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√snā (स्ना) धातु (णिच् causative)
Formलिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद; प्रथमपुरुष, बहुवचन; णिच्-प्रयोगः (causative)
cakruḥdid/performed
cakruḥ:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√kṛ (कृ) धातु
Formलिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद; प्रथमपुरुष, बहुवचन; सहायक-क्रिया (did/performed)
tāmher
tām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम
śriyamŚrī (Lakṣmī)
śriyam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootśrī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
padma-vāsinīmdwelling in the lotus
padma-vāsinīm:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootpadma (प्रातिपदिक) + vāsinī (कृदन्त, √vas् धातु)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (of śriyam); समासः—तत्पुरुषः (padme vāsinī)