Shloka 14
Śrīcakra–Mantra–Pūjāvidhi: Agastya–Hayagrīva Saṃvāda
Lalitopākhyāna Context
Devanagari script
दुर्गन्धैर्गन्धहीनैश्च सुवर्णैरपि नार्चयेत् / सुगन्धैरेव कुसुमैः पुष्पैश्चाभ्यर्चर्योच्छवाम्
Transliteration
durgandhairgandhahīnaiśca suvarṇairapi nārcayet / sugandhaireva kusumaiḥ puṣpaiścābhyarcaryocchavām
Translation
దుర్గంధమున్నవి, గంధంలేనివి లేదా స్వర్ణంతో కూడ అర్చన చేయకూడదు; సుగంధమైన కుసుమాలు, పుష్పాలతోనే ఉత్సవంగా అభ్యర్చన చేయాలి।
Word by Word
दुर्गन्धैःwith foul-smelling
दुर्गन्धैः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootदुर्गन्ध (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, तृतीया (करण), बहुवचन; instrumental plural ‘with foul-smelling (ones)’
गन्धहीनैःwith scentless
गन्धहीनैः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootगन्ध-हीन (प्रातिपदिक; गन्ध + हीन)
Formपुं/नपुंसक, तृतीया (करण), बहुवचन; instrumental plural ‘with scentless’
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; conjunction ‘and’
सुवर्णैःwith gold
सुवर्णैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootसुवर्ण (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, तृतीया (करण), बहुवचन; instrumental plural ‘with gold (objects)’
अपिeven
अपि:
Sambandha (निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; particle (निपात) ‘even/also’
नnot
न:
Sambandha (निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; negation particle (निषेध)
अर्चयेत्should worship
अर्चयेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअर्च् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; ‘should worship’
सुगन्धैःwith fragrant
सुगन्धैः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootसुगन्ध (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, तृतीया (करण), बहुवचन; instrumental plural ‘with fragrant’
एवonly
एव:
Sambandha (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; emphatic particle (अवधारण) ‘only/indeed’
कुसुमैःwith blossoms
कुसुमैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootकुसुम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (करण), बहुवचन; instrumental plural
पुष्पैःwith flowers
पुष्पैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootपुष्प (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (करण), बहुवचन; instrumental plural
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; conjunction ‘and’
अभ्यर्चयेत्should worship
अभ्यर्चयेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअभि + अर्च् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; ‘should worship (reverentially)’
उत्सवाम्the festival (rite)
उत्सवाम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootउत्सवा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन; accusative singular (object)