Shloka 99
Śrī Kāmākṣī–Mahātripurasundarī: Immanence of Śakti and Cosmic Administration
Lalitopākhyāna
Devanagari script
अर्धरात्रे व्यतीते तु निभृतोल्लासदीपिके / किञ्चिन्निद्रालसस्यास्य पुरतस्त्रिपुरांबिका
Transliteration
ardharātre vyatīte tu nibhṛtollāsadīpike / kiñcinnidrālasasyāsya puratastripurāṃbikā
Translation
అర్ధరాత్రి గడిచిన తరువాత, నిశ్శబ్దంగా వెలిగే దీపిక వెలుతురులో, కొద్దిగా నిద్రామత్తుడైన అతని ముందర త్రిపురాంబిక ప్రత్యక్షమైంది.
Word by Word
ardha-rātreat midnight
ardha-rātre:
Adhikarana (अधिकरण/Time)
TypeNoun
Rootardha (प्रातिपदिक) + rātri (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Locative (7th/सप्तमी), Singular; एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (रात्रेः अर्धे)
vyatītewhen (it) had passed
vyatīte:
Adhikarana (अधिकरण/Time)
TypeAdjective
Rootvi-ati-i (धातु) + vyatīta (कृदन्त-प्रातिपदिक)
FormPast passive participle (क्त), Neuter, Locative (7th/सप्तमी), Singular; एकवचन; agrees with ardha-rātre (locative absolute sense)
tubut/then
tu:
Sambandha (सम्बन्ध/Discourse particle)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
FormParticle (विरोध/अन्वय/तु)
nibhṛta-ullāsa-dīpikein the softly-glowing lamplight
nibhṛta-ullāsa-dīpike:
Adhikarana (अधिकरण/Location/Setting)
TypeNoun
Rootnibhṛta (प्रातिपदिक) + ullāsa (प्रातिपदिक) + dīpikā (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Locative (7th/सप्तमी), Singular; एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (निभृतः उल्लासः यस्यां सा दीपिका)
kiñcitslightly / somewhat
kiñcit:
Sambandha (सम्बन्ध/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootkiñcit (अव्यय/सर्वनाम)
FormIndeclinable quantifier (अल्पपरिमाणवाचक) used adverbially
nidrā-ālasasyaof (him) drowsy with sleep
nidrā-ālasasya:
Sambandha (सम्बन्ध/Possessor)
TypeAdjective
Rootnidrā (प्रातिपदिक) + ālasa (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Genitive (6th/षष्ठी), Singular; एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (निद्रया आलसः)
asyaof him
asya:
Sambandha (सम्बन्ध/Possessor)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine, Genitive (6th/षष्ठी), Singular; एकवचन
purataḥin front (of)
purataḥ:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeIndeclinable
Rootpurataḥ (अव्यय)
FormAdverb/postposition (पुरतः = 'in front of')
tripurāmbikāTripurāmbikā (the Goddess)
tripurāmbikā:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Roottripurāmbikā (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular; एकवचन; समासः—कर्मधारयः (त्रिपुरा च अम्बिका च)