Shloka 7
Śrī Kāmākṣī–Mahātripurasundarī: Immanence of Śakti and Cosmic Administration
Lalitopākhyāna
Devanagari script
श्रीविरिञ्चौ ततो ऽन्यस्मादन्य स्माच्च गिराशिवौ / इन्दिरां योजयामास मुकुन्देन महेश्वरी / पार्वत्या परमेशानं सरस्वत्या पितामहम्
Transliteration
śrīviriñcau tato 'nyasmādanya smācca girāśivau / indirāṃ yojayāmāsa mukundena maheśvarī / pārvatyā parameśānaṃ sarasvatyā pitāmaham
Translation
తర్వాత ఒక అండం నుండి శ్రీ-విరించి (బ్రహ్మ) మరియు మరొక అండం నుండి గిరా (సరస్వతి) మరియు శివుడు జన్మించారు. మహేశ్వరి ఇంద్రిరాను ముకుందునితో కలిపింది; పార్వతితో పరమేశానుని, సరస్వతితో పితామహుని కలిపింది.
Word by Word
श्री-विरिञ्चौŚrī and Viriñci (Brahmā)
श्री-विरिञ्चौ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootश्री (प्रातिपदिक) + विरिञ्च (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (Nominative), द्विवचन (Dual), पुल्लिङ्ग (Masculine); इतरेतर-द्वन्द्व
ततःthen/thereafter
ततः:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय (adverb), क्रम/अनन्तर (then/thereafter)
अन्यस्मात्from another
अन्यस्मात्:
Apadana (अपादान)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपञ्चमी (Ablative), एकवचन (Singular), पुल्लिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग (contextual)
अन्यस्मात्from another
अन्यस्मात्:
Apadana (अपादान)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपञ्चमी (Ablative), एकवचन (Singular)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय (conjunction)
गिरा-शिवौGirā and Śiva
गिरा-शिवौ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootगिरा (प्रातिपदिक) + शिव (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (Nominative), द्विवचन (Dual), पुल्लिङ्ग (Masculine); इतरेतर-द्वन्द्व
इन्दिराम्Indirā (Lakṣmī)
इन्दिराम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootइन्दिरा (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया (Accusative/कर्म), एकवचन (Singular), स्त्रीलिङ्ग (Feminine)
योजयामासjoined/assigned
योजयामास:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootयुज् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद; णिच्-प्रयोग (causative sense: caused to join/assigned)
मुकुन्देनwith Mukunda (Viṣṇu)
मुकुन्देन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootमुकुन्द (प्रातिपदिक)
Formतृतीया (Instrumental/करण), एकवचन (Singular), पुल्लिङ्ग (Masculine)
महेश्वरीMaheśvarī (the Goddess)
महेश्वरी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमहेश्वरी (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (Nominative/कर्ता), एकवचन (Singular), स्त्रीलिङ्ग (Feminine)
पार्वत्याwith Pārvatī
पार्वत्या:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootपार्वती (प्रातिपदिक)
Formतृतीया (Instrumental), एकवचन (Singular), स्त्रीलिङ्ग (Feminine)
परमेशानम्Parameśāna (Śiva)
परमेशानम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपरमेशान (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया (Accusative/कर्म), एकवचन (Singular), पुल्लिङ्ग (Masculine)
सरस्वत्याwith Sarasvatī
सरस्वत्या:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootसरस्वती (प्रातिपदिक)
Formतृतीया (Instrumental), एकवचन (Singular), स्त्रीलिङ्ग (Feminine)
पितामहम्Pitāmaha (Brahmā)
पितामहम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपितामह (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया (Accusative/कर्म), एकवचन (Singular), पुल्लिङ्ग (Masculine)