Shloka 48
Śrī Kāmākṣī–Mahātripurasundarī: Immanence of Śakti and Cosmic Administration
Lalitopākhyāna
Devanagari script
देवर्षयो नारदाद्या वशिष्ठाद्याश्च तापसाः / ते सर्वे सहितास्तत्र ब्रह्मणश्च कपर्दिनः / द्वयोः पञ्चमुखत्वेन भेदं न विविदुस्तदा
Transliteration
devarṣayo nāradādyā vaśiṣṭhādyāśca tāpasāḥ / te sarve sahitāstatra brahmaṇaśca kapardinaḥ / dvayoḥ pañcamukhatvena bhedaṃ na vividustadā
Translation
నారదాద్య దేవర్షులు, వశిష్ఠాద్య తపస్వులు కూడా అక్కడ ఉన్నారు. వారు అందరూ బ్రహ్మా మరియు కపర్ది (శివుడు)తో కలిసి ఉన్నారు; అప్పుడు ఇద్దరిలో పంచముఖత్వం కారణంగా భేదాన్ని గ్రహించలేకపోయారు।
Word by Word
devarṣayaḥdivine sages
devarṣayaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootdeva + ṛṣi (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा) Plural (बहुवचन); तत्पुरुष: ‘divine sages’
nāradādyāḥNārada and others
nāradādyāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootnārada + ādi (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा) Plural (बहुवचन); ‘Nārada and others’
vaśiṣṭhādyāḥVasiṣṭha and others
vaśiṣṭhādyāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootvaśiṣṭha + ādi (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा) Plural (बहुवचन); ‘Vasiṣṭha and others’
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चय-बोधक-अव्यय)
tāpasāḥascetics
tāpasāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottāpasa (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा) Plural (बहुवचन)
tethey
te:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (प्रातिपदिक)
FormPronoun (सर्वनाम), Masculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा) Plural (बहुवचन)
sarveall
sarve:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा) Plural (बहुवचन); agrees with te
sahitāḥtogether
sahitāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsahita (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा) Plural (बहुवचन); past passive participle used adjectivally ‘together’
tatrathere
tatra:
Deśa-adhikaraṇa (देशाधिकरणम्)
TypeIndeclinable
Roottatra (अव्यय)
FormAdverb (देशवाचक-अव्यय)
brahmaṇaḥof Brahmā
brahmaṇaḥ:
Ṣaṣṭhī-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootbrahman (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Genitive (षष्ठी) Singular (एकवचन)
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चय-बोधक-अव्यय)
kapardinaḥof Kapardin (Śiva)
kapardinaḥ:
Ṣaṣṭhī-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootkapardin (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Genitive (षष्ठी) Singular (एकवचन); epithet of Śiva ‘the matted-haired’
dvayoḥof the two
dvayoḥ:
Ṣaṣṭhī-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootdvi (प्रातिपदिक)
FormMasculine/Neuter (पुं/नपुं), Genitive (षष्ठी) Dual (द्विवचन)
pañcamukhatvenaby (their) five-faced form
pañcamukhatvena:
Karaṇa/Hetu (करण/हेतु)
TypeNoun
Rootpañca + mukha + tva (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Instrumental (तृतीया) Singular (एकवचन); तत्पुरुष: ‘state of five-facedness’ (pañca-mukha-tva)
bhedamdifference
bhedam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootbheda (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Accusative (द्वितीया) Singular (एकवचन)
nanot
na:
Pratiṣedha (प्रतिषेध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
FormNegation particle (निषेध-निपात)
vividuḥknew/recognized
vividuḥ:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√vid (धातु: विद्)
FormPerfect (लिट्), 3rd person (प्रथमपुरुष) Plural (बहुवचन), Parasmaipada (परस्मैपद)
tadāthen
tadā:
Kāla-adhikaraṇa (कालाधिकरणम्)
TypeIndeclinable
Roottadā (अव्यय)
FormAdverb (कालवाचक-अव्यय)