Shloka 129
Śrī Kāmākṣī–Mahātripurasundarī: Immanence of Śakti and Cosmic Administration
Lalitopākhyāna
Devanagari script
काङ्क्षानुरूपवरदे करुणार्द्रचित्ते साम्राज्यसम्पदभिमानिनि चक्रनाथे / इन्द्रादिदेवपरिसेवितपादपद्मे सिंहासनेश्वरी परे मयि संनिदध्याः
Transliteration
kāṅkṣānurūpavarade karuṇārdracitte sāmrājyasampadabhimānini cakranāthe / indrādidevaparisevitapādapadme siṃhāsaneśvarī pare mayi saṃnidadhyāḥ
Translation
ఓ చక్రనాథే, ఓ సింహాసనేశ్వరీ! ఆకాంక్షకు తగిన వరం ప్రసాదించే దయార్ద్ర హృదయముగలవాడా, సామ్రాజ్యసంపదకు అధిష్ఠాత్రీ. ఇంద్రాది దేవులు సేవించే నీ పాదపద్మములుగల పరాదేవీ—నాపై సదా సన్నిధి నిలుపుము।
Word by Word
kāṅkṣā-anurūpa-vara-deO boon-giver who grants wishes according to desire
kāṅkṣā-anurūpa-vara-de:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeAdjective
Rootkāṅkṣā + anurūpa + vara + da (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन; बहुव्रीहिः—“या काङ्क्षानुरूपं वरं ददाति”
karuṇā-ārdra-citteO one whose heart is softened by compassion
karuṇā-ārdra-citte:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeAdjective
Rootkaruṇā + ārdra + citta (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन; बहुव्रीहिः—“यस्याः चित्तं करुणया आर्द्रम् (द्रवम्)”
sāmrājya-sampat-abhimāniniO presiding one over imperial prosperity
sāmrājya-sampat-abhimānini:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeAdjective
Rootsāmrājya + sampat + abhimāninī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन; बहुव्रीहिः—“या साम्राज्यसम्पदि (सार्वभौमसमृद्धौ) अभिमानिनी (स्वामिनी/अधिष्ठात्री)”
cakra-nātheO sovereign lady of the discus (chakra)
cakra-nāthe:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootcakra + nātha (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः—चक्रस्य नाथा/नाथी (here vocative in -e as feminine address in this hymn-style)
indra-ādi-deva-parisevita-pāda-padmeO one whose lotus-feet are attended by Indra and other gods
indra-ādi-deva-parisevita-pāda-padme:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeAdjective
Rootindra + ādi + deva + parisevita (कृदन्त) + pāda + padma (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन; बहुव्रीहिः—“यस्याः पादपद्मे इन्द्रादयः देवाः परिसेविताः (परितः सेविताः)”
siṃhāsana-īśvarīO queen/lady of the lion-throne
siṃhāsana-īśvarī:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootsiṃhāsana + īśvarī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः—सिंहासनस्य ईश्वरी
pareO supreme one
pare:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeAdjective
Rootpara (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन; ‘O supreme one’
mayiin me
mayi:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन
saṃnidadhyāḥplease place (your mind)/fix (your attention)
saṃnidadhyāḥ:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootdhā (धा धातु)
Formलोट् (Imperative/आज्ञार्थ), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; आत्मनेपद; उपसर्गः सम्+नि; धातोः ‘निदधातु’ इत्यस्य आज्ञार्थरूपम्—“संनिदध्याः”