Shloka 90
Mantrarāja-sādhana Prakāra & Tripurā/Lalitā–Kāmākṣī Tattva
Lalitopākhyāna Context
Devanagari script
विलसत्तिलपुष्पश्रीविमलोन्नत नासिकः / ईषदुन्मेषमधुरनीलोत्पलविलोचनः
Transliteration
vilasattilapuṣpaśrīvimalonnata nāsikaḥ / īṣadunmeṣamadhuranīlotpalavilocanaḥ
Translation
తిలపుష్పశ్రీవలె ప్రకాశించే నిర్మలమైన ఉన్నత నాసిక కలవాడు; స్వల్పంగా ఉన్మీలితమైన మధుర నీలోత్పలసమాన నేత్రాలు కలవాడు।
Word by Word
विलसत्-तिल-पुष्प-श्री-विमल-उन्नत-नासिकःwith a pure, elevated nose, possessing the beauty of a shining sesame-flower
विलसत्-तिल-पुष्प-श्री-विमल-उन्नत-नासिकः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootविलसत् (कृदन्त) + तिल (प्रातिपदिक) + पुष्प (प्रातिपदिक) + श्री (प्रातिपदिक) + विमल (प्रातिपदिक) + उन्नत (कृदन्त/प्रातिपदिक) + नासिक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; बहुव्रीहिसमासः—“विलसत् तिलपुष्पश्रीः (तिलपुष्पवत् शोभा) यस्य, विमला उन्नता नासिका यस्य सः”
ईषत्-उन्मेष-मधुर-नील-उत्पल-विलोचनःwhose blue-lotus eyes are sweet with a slight opening
ईषत्-उन्मेष-मधुर-नील-उत्पल-विलोचनः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootईषत् (अव्यय) + उन्मेष (प्रातिपदिक) + मधुर (प्रातिपदिक) + नील (प्रातिपदिक) + उत्पल (प्रातिपदिक) + विलोचन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; बहुव्रीहिसमासः—“ईषदुन्मेषे मधुरे नीलोत्पलविलोचने यस्य सः”; ईषत् = अव्यय (उपपद/अल्पार्थक)