Shloka 53
Mantrarāja-sādhana Prakāra & Tripurā/Lalitā–Kāmākṣī Tattva
Lalitopākhyāna Context
Devanagari script
सर्वशृङ्गारवेषाढ्या महालावण्यशेवधिः / अथ श्रीपुण्डरीकाक्षो ब्रह्मणा सह सादरम्
Transliteration
sarvaśṛṅgāraveṣāḍhyā mahālāvaṇyaśevadhiḥ / atha śrīpuṇḍarīkākṣo brahmaṇā saha sādaram
Translation
ఆమె సమస్త శృంగార వేషాలతో అలంకృతమై, మహాలావణ్య నిధిగా నిలిచింది. అప్పుడు శ్రీపుండరీకాక్షుడు (విష్ణువు) బ్రహ్మతో కలిసి సాదరంగా అక్కడికి వచ్చాడు।
Word by Word
सर्वशृङ्गारवेषाढ्याadorned with every kind of love-ornamentation
सर्वशृङ्गारवेषाढ्या:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व-शृङ्गार-वेष-आढ्य (प्रातिपदिक; सर्व + शृङ्गार + वेष + आढ्य)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समास-समूहः ‘सर्वैः शृङ्गारवेषैः आढ्या’ (instrumental sense implied) = ‘endowed with all amorous adornments’
महालावण्यशेवधिःa great treasure of beauty
महालावण्यशेवधिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमहा-लावण्य-शेवधि (प्रातिपदिक; महा + लावण्य + शेवधि)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः ‘महालावण्यस्य शेवधिः’
अथthen
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध/वाक्य-सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/आरम्भसूचक (then/now)
श्रीपुण्डरीकाक्षःŚrī Puṇḍarīkākṣa (lotus-eyed one)
श्रीपुण्डरीकाक्षः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootश्री-पुण्डरीक-अक्ष (प्रातिपदिक; श्री + पुण्डरीक + अक्ष)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; कर्मधारयः ‘पुण्डरीकाक्षः’ (lotus-eyed) with honorific श्री-पूर्वपद
ब्रह्मणाwith Brahmā
ब्रह्मणा:
Sahakari (सहकारी/तृतीया)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
सहtogether with
सह:
Sahartha (सहार्थ)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formअव्यय; सहार्थक-उपपद (with; governs instrumental)
सादरम्respectfully; with reverence
सादरम्:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootस-आदर (प्रातिपदिक; स + आदर)
Formअव्ययीभाव-समासः; अव्ययवत् प्रयोगः; क्रियाविशेषण (respectfully)