Previous Verse
Next Verse

Shloka 61

ललितोपाख्याने मन्त्रतारतम्यकथनम्

Hierarchy of Mantras in the Lalitopākhyāna

पत्तनेषु च वीथीषु चत्वरेषु वनेषु च / तत्कीर्तिघोषणा पुण्या सदा द्युसद्द्रुमायते

pattaneṣu ca vīthīṣu catvareṣu vaneṣu ca / tatkīrtighoṣaṇā puṇyā sadā dyusaddrumāyate

పట్టణాల్లో, వీధుల్లో, చౌరస్తాల్లో, అడవుల్లో కూడా—ఆయన కీర్తి యొక్క పుణ్యఘోషణ సదా స్వర్గవృక్షంలా విరాజిల్లుతుంది।

pattaneṣuin towns
pattaneṣu:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootpattana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), सप्तमी (7th/Locative), बहुवचन (Plural)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक निपात (conjunction)
vīthīṣuin streets
vīthīṣu:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootvīthī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), सप्तमी (7th/Locative), बहुवचन (Plural)
catvareṣuin squares/courtyards
catvareṣu:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootcatvara (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), सप्तमी (7th/Locative), बहुवचन (Plural)
vaneṣuin forests
vaneṣu:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootvana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), सप्तमी (7th/Locative), बहुवचन (Plural)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक निपात (conjunction)
tat-kīrti-ghoṣaṇāthe proclamation of his fame
tat-kīrti-ghoṣaṇā:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + kīrti (प्रातिपदिक) + ghoṣaṇā (प्रातिपदिक; √ghuṣ/√ghoṣ ‘to proclaim’)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन (Singular)
puṇyāmeritorious/holy
puṇyā:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootpuṇya (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन (Singular); विशेषण
sadāalways
sadā:
Kala (काल/Temporal adverbial)
TypeIndeclinable
Rootsadā (अव्यय)
Formकालवाचक अव्यय (adverb of time)
dyu-sat-drumāyatebecomes like a heavenly tree
dyu-sat-drumāyate:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootdyu (प्रातिपदिक) + sat (कृदन्त; √as धातु, शतृ ‘dwelling’) + druma (प्रातिपदिक) + √āy (धातु; denominative/āyate ‘becomes like’)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), आत्मनेपद (Ātmanepada); उपमान-भाव: ‘druma-āyate’ = ‘becomes like a tree’