Previous Verse
Next Verse

Shloka 75

महापद्माटव्यार्घ्यस्थापनकथनम्

Establishing the Arghya in the Mahāpadmāṭavī

तत्राष्टौ शक्तयस्तीव्रा मदारुणविलोचनाः / नवतारुण्यमच्चाश्च सेवन्ते परमेश्वरीम्

tatrāṣṭau śaktayastīvrā madāruṇavilocanāḥ / navatāruṇyamaccāśca sevante parameśvarīm

అక్కడ ఎనిమిది తీవ్రమైన శక్తులు ఉన్నాయి; మదంతో అరుణ నేత్రాలు కలవి. నవయౌవన మత్తుతో పరమేశ్వరిని సేవిస్తారు॥

tatrathere
tatra:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottatra (तत्र, अव्यय)
FormAvyaya, adverb of place (देशवाचक-अव्यय)
aṣṭaueight
aṣṭau:
Viśeṣaṇa (विशेषण/number)
TypeAdjective
Rootaṣṭan (अष्टन्, संख्याप्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā (1st), Bahuvacana (numeral agreeing with śaktayaḥ)
śaktayaḥpowers/Śaktis
śaktayaḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootśakti (शक्ति, प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā (1st), Bahuvacana
tīvrāḥfierce/intense
tīvrāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Roottīvra (तीव्र, प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā (1st), Bahuvacana
mada-āruṇa-vilocanāḥwith eyes reddened by passion
mada-āruṇa-vilocanāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootmada (मद) + āruṇa (आरुण) + vilocana (विलोचन)
FormStrīliṅga, Prathamā (1st), Bahuvacana; karmadhāraya: ‘madena āruṇāni vilocanāni yāsām’ (eyes reddened by intoxication/passion)
nava-tāruṇya-mattāḥintoxicated with ever-fresh youth
nava-tāruṇya-mattāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootnava (नव) + tāruṇya (तारुण्य) + matta (मत्त, क्त/प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā (1st), Bahuvacana; tatpuruṣa ‘tāruṇyena mattāḥ’; nava used as intensifier ‘ever-fresh’
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootca (च, अव्यय)
FormAvyaya, conjunction (समुच्चय)
sevantethey serve/attend
sevante:
Kriyā (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Root√sev (सेव्, धातु)
FormLaṭ lakāra (Present), Prathama puruṣa (3rd person), Bahuvacana; Ātmanepada (आत्मनेपद)
parameśvarīmthe Supreme Goddess
parameśvarīm:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootparameśvarī (परमेश्वरी, प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Dvitīyā vibhakti (2nd/Accusative), Ekavacana