Shloka 70
Gaṇanātha-Parākrama (Episode of Gaṇeśa’s Martial Exploit) — Lalitopākhyāna Battle Continuation
Devanagari script
तृतीये युद्धदिवसे प्रहरद्वितयावधि / संततं मध्यधाराभिः प्रववर्ष सुरांबुधिः
Transliteration
tṛtīye yuddhadivase praharadvitayāvadhi / saṃtataṃ madhyadhārābhiḥ pravavarṣa surāṃbudhiḥ
Translation
యుద్ధమూడవ దినమున, రెండు ప్రహరాలవరకు, సురాసముద్రము మధ్యధారలతో నిరంతరంగా వర్షించెను.
Word by Word
तृतीयेon the third
तृतीये:
अधिकरण (Time-location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootतृतीय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; विशेषण (दिवसे इति)
युद्ध-दिवसेon the day of battle
युद्ध-दिवसे:
अधिकरण (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootयुद्ध + दिवस (प्रातिपदिके)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (युद्धस्य दिवसः)
प्रहर-द्वितय-अवधिup to two praharas (watches)
प्रहर-द्वितय-अवधि:
अधिकरण (Extent/परिमाण-अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootप्रहर + द्वितय + अवधि (प्रातिपदिके)
Formअव्ययीभाव-समास; अव्ययवत् प्रयोगः ‘अवधि’ अर्थे (up to the limit of two praharas)
संततम्continuously
संततम्:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootसंतत (कृदन्त-प्रातिपदिक; √तन् + क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; क्रियाविशेषण-रूपेण (adverbially: continuously)
मध्य-धाराभिःwith middle streams (steady pours)
मध्य-धाराभिः:
करण (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootमध्य + धारा (प्रातिपदिके)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), बहुवचन; तत्पुरुषः (मध्यस्य धाराः/मध्यधाराः)
प्रववर्षrained forth
प्रववर्ष:
क्रिया (Verb/आख्यात)
TypeVerb
Root√वृष् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; उपसर्गः प्र-
सुरा-अम्बुधिःthe ocean of liquor
सुरा-अम्बुधिः:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसुरा + अम्बुधि (प्रातिपदिके)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः (सुरारूपः अम्बुधिः/सुराणाम् अम्बुधिः)