Previous Verse
Next Verse

Shloka 29

भण्डासुरस्य मन्त्रणा

Bhaṇḍāsura’s War-Counsel against Lalitā

जंबुकाक्षो जंभनश्च तीक्ष्णशृङ्गस्त्रिकण्टकः / चन्द्रगुप्तश्च पञ्चैते दश चोक्ताश्चमूवराः

jaṃbukākṣo jaṃbhanaśca tīkṣṇaśṛṅgastrikaṇṭakaḥ / candraguptaśca pañcaite daśa coktāścamūvarāḥ

జంబుకాక్షుడు, జంభనుడు, తీక్ష్ణశృంగుడు, త్రికంటకుడు, చంద్రగుప్తుడు—ఈ ఐదుగురు; ఇలా మొత్తం పది మంది చామూవరులు (సేనానాయకులు) అని చెప్పబడింది.

जम्बुकाक्षःJambukākṣa (proper name; 'jackal-eyed')
जम्बुकाक्षः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootजम्बुक (प्रातिपदिक) + अक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः: 'जम्बुकस्य अक्षी (नेत्रे) यस्य' (as a name)
जम्भनःJambhana (proper name)
जम्भनः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootजम्भन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), एकवचन
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/coordination)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-बोधक अव्यय (conjunction)
तीक्ष्णशृङ्गःTīkṣṇaśṛṅga (sharp-horned; proper name/epithet)
तीक्ष्णशृङ्गः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतीक्ष्ण (प्रातिपदिक) + शृङ्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), एकवचन; कर्मधारयः: 'तीक्ष्णं शृङ्गं यस्य'
त्रिकण्टकःTrikaṇṭaka (three-spined/thorned; proper name/epithet)
त्रिकण्टकः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक) + कण्टक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), एकवचन; द्विगु-समासः: 'त्रयः कण्टकाः यस्य'
चन्द्रगुप्तःCandragupta (proper name)
चन्द्रगुप्तः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootचन्द्र (प्रातिपदिक) + गुप्त (कृदन्त-प्रातिपदिक, √गुप्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), एकवचन; तत्पुरुषः (सम्बन्ध/उपपद): 'चन्द्रेण/चन्द्रवत् गुप्तः' (as a name)
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/coordination)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-बोधक अव्यय (conjunction)
पञ्चfive
पञ्च:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपञ्च (संख्या-प्रातिपदिक)
Formसंख्यावाचक (numeral), अव्ययवत् प्रयोगः; अत्र 'एते' इति सह संख्या-विशेषणम्
एतेthese
एते:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), बहुवचन (Plural)
दशten
दश:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootदश (संख्या-प्रातिपदिक)
Formसंख्यावाचक (numeral), अव्ययवत् प्रयोगः; 'चमूवराः' इति सह संख्या-विशेषणम्
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/coordination)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-बोधक अव्यय (conjunction)
उक्ताःare said/declared
उक्ताः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Root√वच् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), बहुवचन; 'said/declared'
चमूवराःleaders of an army / commanders
चमूवराः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootचमूवर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), बहुवचन