Shloka 73
Śūnyaka-nagara Utpāta-varṇanam (Portents in the City of Śūnyaka) — Lalitāyāḥ Yātrā-śravaṇāt Bhaṇḍāsura-purālaye Kṣobhaḥ
Devanagari script
न जानन्ति स्त्रियो मूढा वृथा कल्पितसाहसाः / विनाशमनुधावन्ति कार्याकार्यविमोहिताः
Transliteration
na jānanti striyo mūḍhā vṛthā kalpitasāhasāḥ / vināśamanudhāvanti kāryākāryavimohitāḥ
Translation
మూఢ స్త్రీలు వ్యర్థంగా ధైర్యాన్ని ఊహిస్తారు; కార్యాకార్యాలలో మోహితులై వినాశాన్ని అనుసరిస్తారు।
Word by Word
nanot
na:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय
jānantiknow
jānanti:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√jñā (ज्ञा धातु)
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद; प्रथम-पुरुष, बहुवचन
striyaḥwomen
striyaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootstrī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-बहुवचन (Feminine nominative plural)
mūḍhāḥdeluded/foolish
mūḍhāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootmūḍha (कृदन्त, √muh/मुह्)
Formक्त-प्रत्ययान्त; स्त्रीलिङ्गे प्रथमा-बहुवचन (agreeing with striyaḥ)
vṛthāvainly
vṛthā:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootvṛthā (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (adverb)
kalpita-sāhasāḥwith imagined daring
kalpita-sāhasāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootkalpita (कृदन्त, √kḷp/कॢप्) + sāhasa (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (with imagined/contrived boldness); kalpita = क्त-प्रत्ययान्त; स्त्रीलिङ्गे प्रथमा-बहुवचन (agreeing with striyaḥ)
vināśamdestruction
vināśam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvināśa (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया-एकवचन (Accusative singular)
anudhāvantirun after/pursue
anudhāvanti:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√dhāv (धाव् धातु) with anu-
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद; प्रथम-पुरुष, बहुवचन
kārya-akārya-vimohitāḥconfused about what should and should not be done
kārya-akārya-vimohitāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootkārya (प्रातिपदिक) + akārya (प्रातिपदिक) + vimohita (कृदन्त, √muh/मुह् with vi-)
Formद्वन्द्व (kārya + akārya) as prior member + तत्पुरुष with vimohita; vimohita = क्त-प्रत्ययान्त; स्त्रीलिङ्गे प्रथमा-बहुवचन (agreeing with striyaḥ)