Shloka 61
ललितापरमेश्वरी-सेनाजय-यात्रा
Lalitā Parameśvarī’s Army-March for Victory
Devanagari script
मन्त्रिनाथा महाचक्रे गीतिं चक्रे रथोत्तमे / सप्तपर्वाणि चोक्तानि तत्र देव्याश्च ताः शृणु
Transliteration
mantrināthā mahācakre gītiṃ cakre rathottame / saptaparvāṇi coktāni tatra devyāśca tāḥ śṛṇu
Translation
మంత్రినాథా ఆ శ్రేష్ఠ రథంలోని మహాచక్రంలో గీతిని రచించెను; అక్కడ దేవి యొక్క ఏడు పర్వాలు చెప్పబడ్డాయి—వాటిని వినుము।
Word by Word
मन्त्रि-नाथाthe Lady of the minister (Mantriṇī)
मन्त्रि-नाथा:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootमन्त्रिन् (प्रातिपदिक) + नाथ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; (मन्त्रिणः नाथा) षष्ठी-तत्पुरुष
महाचक्रेin/on the great wheel (cakra)
महाचक्रे:
Adhikaraṇa (अधिकरण/Locative)
TypeNoun
Rootमहाचक्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; (महा + चक्र) कर्मधारय
गीतिम्a song, chant
गीतिम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootगीति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
चक्रेmade, performed
चक्रे:
Kriyā (क्रिया/Finite verb)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formलिट् (Perfect/लिट्), प्रथमपुरुष (3rd person/प्रथम), एकवचन; आत्मनेपद
रथोत्तमेin the best chariot
रथोत्तमे:
Adhikaraṇa (अधिकरण/Locative)
TypeNoun
Rootरथोत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; (रथानाम् उत्तमः) षष्ठी-तत्पुरुष
सप्त-पर्वाणिthe seven sections/stages
सप्त-पर्वाणि:
Karta (कर्ता/Subject of passive)
TypeNoun
Rootसप्त (संख्या-प्रातिपदिक) + पर्वन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; द्विगु-समास (numeral compound)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
उक्तानिwere stated
उक्तानि:
Kriyā (क्रिया/Predicative passive)
TypeVerb
Root√वच् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्मणि प्रयोगे ‘have been said’
तत्रthere, in that context
तत्र:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place)
देव्याःof the Goddess
देव्याः:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
ताःthose (things)
ताः:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन; सर्वनाम-रूप
शृणुhear, listen
शृणु:
Kriyā (क्रिया/Command)
TypeVerb
Root√श्रु (धातु)
Formलोट् (Imperative/लोट्), मध्यमपुरुष (2nd person/मध्यम), एकवचन; परस्मैपद