Shloka 16
अग्निनिचयः (Agninichaya) / The Accumulation of Sacred Fire & the Classification of Pitṛs by Time-Order
Devanagari script
पार्वण्यस्ति थयः संध्याः पक्षा मासार्द्धसंमिताः / निमेषाश्च कलाः कष्ठा मुहुर्त्ता दिवसाः क्षयाः
Transliteration
pārvaṇyasti thayaḥ saṃdhyāḥ pakṣā māsārddhasaṃmitāḥ / nimeṣāśca kalāḥ kaṣṭhā muhurttā divasāḥ kṣayāḥ
Translation
పర్వములు, సంధ్యలు, పక్షములు, మాసార్ధములు—ఇవి కాలమానాలు. నిమేషాలు, కళలు, కాష్ఠాలు, ముహూర్తాలు, దినాలు మరియు క్షయములు కూడా కాలగణనలోనివే.
Word by Word
पार्वण्यः(units called) parva-days/fortnightly junctions
पार्वण्यः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootपार्वण्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन (Plural)
तिthus
ति:
Sambandha (सम्बन्ध/quotative marker)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; इति-शब्दः (quotative particle)
थयः(unclear term; possibly a time-unit)
थयः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootथय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन (Plural); पाठभेद/दुर्लभ-शब्दः (uncertain reading)
संध्याःtwilights/junctions
संध्याः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootसंध्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन (Plural)
पक्षाःfortnights
पक्षाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootपक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन (Plural)
मासार्द्धसंमिताःequal to half a month
मासार्द्धसंमिताः:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootमास + अर्द्ध + संमित (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन (Plural); विशेषण (adjective) पक्षाः इत्यस्य; संमित = ‘measured/equal’
निमेषाःblinks (moments)
निमेषाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootनिमेष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन (Plural)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
कलाःkalās (minutes/parts)
कलाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootकला (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन (Plural)
कष्ठाःkāṣṭhās (time-units)
कष्ठाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootकाष्ठा/कष्ठा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन (Plural)
मुहूर्त्ताःmuhūrtas
मुहूर्त्ताः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootमुहूर्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन (Plural)
दिवसाःdays
दिवसाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootदिवस (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन (Plural)
क्षयाःwanings/declines (endings)
क्षयाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootक्षय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन (Plural)