Shloka 38
Mauneya Devagandharva–Apsaras Vamsha-Kirtana
Catalogue of Mauneya Gandharvas and Apsarases
Devanagari script
खशा विजज्ञे द्वौ पुत्रौ विकृतौ परुषव्रतौ / श्रेष्ठं पश्चिमसंध्यायां पूर्वस्यां च कनीयसम्
Transliteration
khaśā vijajñe dvau putrau vikṛtau paruṣavratau / śreṣṭhaṃ paścimasaṃdhyāyāṃ pūrvasyāṃ ca kanīyasam
Translation
ఖశా ఇద్దరు కుమారులను ప్రసవించింది—వారు వికృతులు, కఠినవ్రతులు. పశ్చిమ సంధ్యలో జ్యేష్ఠుడు, పూర్వ సంధ్యలో కనిష్ఠుడు జన్మించాడు.
Word by Word
खशाKhaśā (a female/person named Khaśā)
खशा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootखशा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
विजज्ञेgave birth / bore
विजज्ञे:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√जन् (धातु) + वि- (उपसर्ग)
Formलिट् (Perfect/परोक्षभूत), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
द्वौtwo
द्वौ:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootद्वि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), द्विवचन; संख्याविशेषण
पुत्रौsons
पुत्रौ:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), द्विवचन
विकृतौdeformed/altered
विकृतौ:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootविकृत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), द्विवचन; गुणवाचक
परुषव्रतौof harsh vows/with harsh observances
परुषव्रतौ:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपरुष-व्रत (प्रातिपदिक; परुष + व्रत)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), द्विवचन; तत्पुरुषः (परुषं व्रतं यस्य)
श्रेष्ठम्the elder (one)
श्रेष्ठम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootश्रेष्ठ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; (पुत्रम् इति अध्याहारः)
पश्चिमसंध्यायाम्in the western twilight
पश्चिमसंध्यायाम्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootपश्चिम-संध्या (प्रातिपदिक; पश्चिम + संध्या)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन; कर्मधारयः (पश्चिमी संध्या)
पूर्वस्याम्in the eastern (twilight)
पूर्वस्याम्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootपूर्व (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; (संध्यायाम् इति अध्याहारः)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक निपात (conjunction)
कनीयसम्the younger (one)
कनीयसम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootकनीयस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; तुलनात्मक (comparative)