Previous Verse
Next Verse

Shloka 33

The Departure of Lord Kṛṣṇa from Hastināpura

अथ दूरागतान् शौरि: कौरवान् विरहातुरान् । सन्निवर्त्य द‍ृढं स्‍निग्धान् प्रायात्स्वनगरीं प्रियै: ॥ ३३ ॥

atha dūrāgatān śauriḥ kauravān virahāturān sannivartya dṛḍhaṁ snigdhān prāyāt sva-nagarīṁ priyaiḥ

తర్వాత శౌరి (కృష్ణుడు) దూరం వరకు వెంట వచ్చిన, వియోగంతో వ్యాకులమైన మరియు దృఢ స్నేహంతో ఉన్న కురు జనులను సమాధానపరచి తిరిగి పంపాడు; తన ప్రియ సహచరులతో కలిసి స్వనగరమైన ద్వారక వైపు ప్రయాణమయ్యాడు.

athathen
atha:
Sambandha/particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootatha (अव्यय)
FormAvyaya, discourse particle (अनन्तरार्थक)
dūra-āgatānwho had come from far away
dūra-āgatān:
Viśeṣaṇa (विशेषण) of kauravān
TypeAdjective
Rootdūra (प्रातिपदिक) + āgata (कृदन्त; ā√gam (धातु) + kta)
FormPuṃliṅga (m.), Dvitīyā (Acc. 2), Bahuvacana; karmadhāraya
śauriḥŚauri (Krishna)
śauriḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootśauri (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (m.), Prathamā (Nom. 1), Ekavacana
kauravānthe Kauravas
kauravān:
Karma (कर्म) (object of sannivartya)
TypeNoun
Rootkaurava (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (m.), Dvitīyā (Acc. 2), Bahuvacana
viraha-āturāndistressed by separation
viraha-āturān:
Viśeṣaṇa (विशेषण) of kauravān
TypeAdjective
Rootviraha (प्रातिपदिक) + ātura (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (m.), Dvitīyā (Acc. 2), Bahuvacana; tatpuruṣa: ‘virahena āturāḥ’
sannivartyahaving sent back/turned back
sannivartya:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootsam-ni-√vṛt (धातु)
FormAbsolutive (क्त्वा/ल्यप्) ‘-ya’ (gerund), having caused to return/turned back
dṛḍhamfirmly
dṛḍham:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootdṛḍha (प्रातिपदिक)
FormAvyaya used adverbially (क्रियाविशेषण)
snigdhānaffectionate, dear
snigdhān:
Viśeṣaṇa (विशेषण) of kauravān
TypeAdjective
Rootsnigdha (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (m.), Dvitīyā (Acc. 2), Bahuvacana
prāyātdeparted, went forth
prāyāt:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootpra√yā (धातu)
FormLuṅ-lakāra (Aorist), Prathama puruṣa (3rd), Ekavacana; Parasmaipada
sva-nagarīmto his own city
sva-nagarīm:
Karma (कर्म) (goal as object with motion)
TypeNoun
Rootsva (प्रातिपदिक) + nagarī (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga (f.), Dvitīyā (Acc. 2), Ekavacana; tatpuruṣa: ‘svā nagarī’
priyaiḥwith (his) beloveds/dear ones
priyaiḥ:
Sahakāraka (सह/साकं)
TypeNoun
Rootpriya (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (m.), Tṛtīyā (Instr. 3), Bahuvacana
K
Krishna (Shauri)
K
Kauravas (Pandavas)

FAQs

Because Kṛṣṇa is their dearmost well-wisher and the very life of their devotion; His departure naturally caused viraha—painful longing born of love.

‘Śauri’ refers to Lord Kṛṣṇa, connected to the Yadu dynasty (through Śūra). The name highlights His royal lineage while the verse emphasizes His tender, affectionate dealings with devotees.

Even when separation from the Lord or His devotees arises, one can deepen remembrance and devotion—turning longing into steady bhakti through hearing, chanting, and serving with affection.