Shloka 16
Mārkaṇḍeya’s Request to See Māyā and the Vision of the Cosmic Deluge
क्षुत्तृट्परीतो मकरैस्तिमिङ्गिलै- रुपद्रुतो वीचिनभस्वता हत: । तमस्यपारे पतितो भ्रमन् दिशो न वेद खं गां च परिश्रमेषित: ॥ १६ ॥
kṣut-tṛṭ-parīto makarais timiṅgilair upadruto vīci-nabhasvatāhataḥ tamasy apāre patito bhraman diśo na veda khaṁ gāṁ ca pariśrameṣitaḥ
ఆకలి దాహాలతో బాధపడుతూ, మకరాలు తిమింగిలాలు దాడి చేయగా, అలలు గాలుల దెబ్బలకు తట్టుకోలేక అతడు అంతులేని అంధకారంలో పడిపోయాడు. అలసటతో దిక్కుతెలియక తిరుగుతూ, ఆకాశమో భూమో కూడా గుర్తించలేకపోయాడు.
FAQs
This verse depicts conditioned life like an ocean where hunger, thirst, fear, and external forces batter the soul until one becomes disoriented—showing the need for a higher shelter beyond material struggle.
Śukadeva is warning Parīkṣit about the crushing condition of life in Kali-yuga and the helplessness of the jīva when dependent on material supports, reinforcing the urgency of taking refuge in devotion to the Lord.
Recognize how constant anxiety and craving can make life feel directionless, and consciously seek steadiness through sādhana—hearing scripture, chanting, and living with spiritual priorities rather than being driven by survival-fear alone.