Previous Verse
Next Verse

Shloka 12

Akrūra’s Mission: The Departure from Vraja and the Yamunā Vision of Viṣṇu-Ananta

गोपान् समादिशत्सोऽपि गृह्यतां सर्वगोरस: । उपायनानि गृह्णीध्वं युज्यन्तां शकटानि च ॥ ११ ॥ यास्याम: श्वो मधुपुरीं दास्यामो नृपते रसान् । द्रक्ष्याम: सुमहत्पर्व यान्ति जानपदा: किल । एवमाघोषयत् क्षत्रा नन्दगोप: स्वगोकुले ॥ १२ ॥

gopān samādiśat so ’pi gṛhyatāṁ sarva-go-rasaḥ upāyanāni gṛhṇīdhvaṁ yujyantāṁ śakaṭāni ca

నందగోపుడు తన గోకులంలో గ్రామరక్షకునిచే ఇలా ప్రకటింపజేశాడు— “అన్ని గోరసాలు సేకరించండి, బహుమతులు తీసుకోండి, బండ్లను జూకండి. రేపు మధుపురి (మథుర)కు వెళ్లి రాజుకు రసాలను సమర్పించి మహాపర్వాన్ని దర్శిస్తాము; జనపదాలవారూ వెళ్తున్నారు అంటారు।”

यास्यामःwe shall go
यास्यामः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√या (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), परस्मैपद, उत्तम-पुरुष, बहुवचन
श्वःtomorrow
श्वः:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootश्वः (अव्यय)
Formकाल-अव्यय (adverb of time)
मधुपुरीम्to Mathurā (Madhupurī)
मधुपुरीम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमधुपुरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
दास्यामःwe shall give
दास्यामः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√दा (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), परस्मैपद, उत्तम-पुरुष, बहुवचन
नृपतेO king
नृपते:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootनृपति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
रसान्juices/essences (here: dairy products/tributes)
रसान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootरस (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
द्रक्ष्यामःwe shall see
द्रक्ष्यामः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√दृश् (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), परस्मैपद, उत्तम-पुरुष, बहुवचन
सुमहत्very great
सुमहत्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसु + महत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifier)
पर्वfestival/occasion
पर्व:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपर्वन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
यान्तिthey go
यान्ति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√या (धातु)
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, बहुवचन
जानपदाःcountry-folk/people of the region
जानपदाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootजानपद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
किलindeed/it is said
किल:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootकिल (अव्यय)
Formनिपात (particle), प्रसिद्ध्यर्थ/श्रुत्यर्थ
एवम्thus
एवम्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formप्रकार-अव्यय (adverb of manner)
आघोषयत्he proclaimed/announced
आघोषयत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootआ√घुष्/घोषय् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/past), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन; णिच्-प्रत्यय (causative sense: ‘made announce’)
क्षत्राby a herald/through an announcer
क्षत्रा:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootक्षत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन; ‘by/through a herald’
नन्दगोपःNanda the cowherd (Nandagopa)
नन्दगोपः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootनन्द + गोप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः (नन्दः गोपः)
स्वगोकुलेin his own Gokula
स्वगोकुले:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्व + गोकुल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (स्वस्य गोकुले)

Nanda wanted to bring ghee and other milk products as taxes for the King.

N
Nanda-gopa (Nanda Mahārāja)
G
Gopas (cowherd men)
T
The King of Mathurā (Kaṁsa, implied)
J
Jānapadas (townspeople/country people)

FAQs

Because Vraja’s custom was to travel with wagons and bring abundant dairy offerings (gorasa) as gifts; Nanda planned to present these delicacies to the Mathurā king as part of the journey and festival occasion.

This verse describes Nanda publicly announcing the next day’s departure to Madhupurī (Mathurā) to witness a major festival and to offer gifts—setting the narrative stage for Krishna’s movement from Vraja toward Mathurā.

By preparing for sacred duties with organization and a spirit of offering—bringing one’s best “upāyana” (gifts, service, resources) to God and His devotees, and participating in devotional gatherings with enthusiasm and responsibility.