Shloka 32
Veṇu-gīta-āhvāna and the Gopīs’ Appeal: The Opening of Rāsa-līlā
यत्पत्यपत्यसुहृदामनुवृत्तिरङ्ग स्त्रीणां स्वधर्म इति धर्मविदा त्वयोक्तम् । अस्त्वेवमेतदुपदेशपदे त्वयीशे प्रेष्ठो भवांस्तनुभृतां किल बन्धुरात्मा ॥ ३२ ॥
yat paty-apatya-suhṛdām anuvṛttir aṅga strīṇāṁ sva-dharma iti dharma-vidā tvayoktam astv evam etad upadeśa-pade tvayīśe preṣṭho bhavāṁs tanu-bhṛtāṁ kila bandhur ātmā
ప్రియ కృష్ణా, ధర్మవేత్తగా మీరు స్త్రీల స్వధర్మం భర్త, పిల్లలు, బంధువులకు విధేయంగా సేవ చేయడమే అని ఉపదేశించారు. అది సత్యమే; కానీ ఆ సేవ నిజంగా మీకే అర్పించాలి, ఎందుకంటే మీరు దేహధారులందరికీ అత్యంత ప్రియ మిత్రుడు, అంతరంగ బంధువు, స్వయంగా ఆత్మ.
Śrī Kṛṣṇa is the Soul of all souls, their dearmost friend and well-wisher. As stated in the Eleventh Canto of the Bhāgavatam (11.5.41) :
FAQs
This verse acknowledges the traditional duty of serving husband, children, and family, yet declares that because Kṛṣṇa is the Paramātmā and true kinsman of all beings, loving devotion to Him is ultimately supreme.
Kṛṣṇa had advised them to return home to uphold social and familial duties; the gopīs respond that His instruction is valid in general, but their irresistible devotion is justified because He is the dearest Self of everyone.
Perform worldly responsibilities sincerely, but anchor the heart in devotion—remembering that the deepest relationship is with the Divine Self, which brings clarity, detachment, and steadiness amid social roles.