Adhyaya 186
Daśamī-vrata (Observance for the Tenth Lunar Day)
నవమీ వ్రతాల అనంతరం వ్రతఖండంలోని తిథి-ఆధారిత క్రమంలో భగవాన్ అగ్ని దశమీ-వ్రతాన్ని ఉపదేశిస్తాడు. ఈ వ్రతఫలాలను పురుషార్థ భాషలో—ధర్మం, కామం మరియు సంబంధిత లక్ష్యాలు—అని పేర్కొని, ఆచార నియమశీలత నైతిక-ఆధ్యాత్మిక పుణ్యంతో పాటు సక్రమమైన లోకసమృద్ధికీ సాధనమని చూపుతాడు. దశమీనాడు ఏకభక్తం (ఒకసారి భోజనం) ఆచరించాలి; నియంత్రిత ఆహారం శుద్ధి మార్గమని చెప్పబడింది. వ్రతం దానంతో ముగుస్తుంది—పది ఆవుల దానం—ద్వారా వ్యక్తిగత తపస్సు సామాజిక హితంతో సంపూర్ణమవుతుంది. మరొక ప్రతిష్ఠా సూచక దానం: స్వర్ణంతో నిర్మితమైన అష్టదిక్కుల (దిక్) అర్పణ; దీనివల్ల దాత బ్రాహ్మణులలో ప్రభుత్వసమ గౌరవం పొందుతాడని చెప్పబడింది. ఇలా నియమం, తిథి పవిత్రకాలం, దానం—మూడూ ఒకే ధార్మిక కార్యక్రమంగా ఏకమవుతాయి।
Shlokas
No shlokas available for this adhyaya yet.
Frequently Asked Questions
The practitioner observes ekabhakta on Daśamī—taking a single meal—establishing dietary restraint as the vow’s primary discipline.
Upon completion of the vow, one should gift ten cows (daśa-dhenu-dāna), making dana the culminating act that externalizes the merit of the observance.
The text states that gifting the directions (dik) fashioned in gold results in becoming a lord among Brāhmaṇas, indicating social-spiritual elevation linked to high-value symbolic dana.
By combining tithi-discipline (Daśamī), bodily restraint (ekabhakta), and compassionate redistribution (dana), the vrata trains self-control and generosity—core dharmic virtues that support both worldly order and inner purification.