Adhyaya 159

Verse 1

इत्य् आग्नेये महापुराणे स्रावाद्यशौचं नाम अष्टपञ्चाशदधिकशततमो ऽध्यायः अथैकोनषष्ट्यधिकशततमो ऽध्यायः असंस्कृतादिशौचं पुष्कर उवाच संस्कृतस्यासंस्कृतस्य स्वर्गो मोक्षो हरिम्मृतेः अस्थ्नाङ्गङ्गाम्भसि क्षेपात् प्रेतस्याभ्युदयो भवेत्

ఇట్లు ఆగ్నేయ మహాపురాణంలో ‘స్రావాద్యాశౌచం’ అనే నూట యాభై ఎనిమిదవ అధ్యాయం ముగిసింది. ఇప్పుడు ‘అసంస్కృతాదిశౌచం’ అనే నూట యాభై తొమ్మిదవ అధ్యాయం ప్రారంభం. పుష్కరుడు పలికెను—సంస్కృతుడికీ అసంస్కృతుడికీ మరణకాలంలో హరి స్మరణం వలన స్వర్గమూ మోక్షమూ సిద్ధిస్తాయి; గంగాజలంలో అస్థులను క్షేపించుట వలన ప్రేతునికి అభ్యుదయం కలుగుతుంది।

Verse 2

आपात इति ख , छ च अननेप्येवमेवं स्यादित्यादिः, भोक्तुरेकमहोन्यथेत्यन्तः पाठः घ , झ , ञ पुस्तकत्रयेषु नास्ति गङ्गातोये नरस्यास्थि यावत्तावद्दिवि स्थतिः आत्मनस्त्यागिनां नास्ति पतितानां तथा क्रिया

పాఠాంతర-గమనిక: ఖ, ఛ ప్రతుల్లో పాఠం ‘ఆపాత…’ తో ప్రారంభమవుతుంది. ‘అననేప్యేవమేవం స్యాద్…’ అనే భాగం మరియు చివరి ‘భోక్తురేకమహోऽన్యథా’ పాఠం ఘ, ఝ, ఞ అనే మూడు ప్రతుల్లో లేవు. — శ్లోకం: గంగాజలంలో మనిషి అస్థి ఎంతకాలం ఉంటుందో అంతకాలం అతడు స్వర్గంలో స్థితి పొందుతాడు. ఆత్మత్యాగులు (ఆత్మహత్య చేసుకున్నవారు) మరియు పతితులకు అటువంటి క్రియ (అంత్యక్రియ) విధించబడలేదు।

Verse 3

तेषामपि तथा गाङ्गे तोये ऽस्थ्नां पतनं हितं तेषां दत्तं जलं चान्नं गगने तत् प्रलीयते

వారికీ గంగాజలంలో అస్థులను క్షేపించడం హితకరం; మరియు వారి నిమిత్తం ఇచ్చిన జలం, అన్నం (ఇలా సమర్పించకపోతే) ఆకాశంలో లయమై ఫలహీనమవుతుంది।

Verse 4

अनुग्रहेण महता प्रेतस्य पतितस्य च नारायणबलिः कार्यस्तेनानुग्रहमश्नुते

మహా కరుణతో ప్రేతునికీ, పతితునికీ కూడా నారాయణబలి చేయవలెను; ఆ కర్మవలన దివ్య అనుగ్రహం లభిస్తుంది।

Verse 5

अक्षयः पुण्डरीकाक्षस्तत्र दत्तं न नश्यति पतनात्रायते यस्मात् तस्मात् पात्रं जनार्दनः

పుండరీకాక్షుడు (విష్ణువు) అక్షయుడు; అక్కడ ఆయనకు ఇచ్చిన దానం నశించదు. పతనమునుండి రక్షించునందున జనార్దనుడే పరమ పాత్రుడు.

Verse 6

पततां भुक्तिमुक्त्यादिप्रद एको हरिर्ध्रुवं दृष्ट्वा लोकान् म्रियमाणान् सहायं धर्ममाचरेत्

పతనమునకు లోనయ్యేవారికి భోగమోక్షాదులను ప్రసాదించువాడు నిశ్చయంగా ఏకైక హరి. లోకాలు నశ్వరమని చూచి, సహాయకుడిగా ధర్మాన్ని ఆచరించాలి.

Verse 7

मृतो ऽपि बान्धवः शक्तो नानुगन्तुं नरं मृतं जायावर्जं हि सर्वस्य याम्यः पन्था विभिद्यते

మరణించిన బంధువుకూడా మరణించిన మనిషిని అనుసరించలేడు. భార్యను తప్ప అందరిదీ యామ్య పథం (యమమార్గం) విడివిడిగా అవుతుంది.

Verse 8

धर्म एको व्रजत्येनं यत्र क्वचन गामिनं श्वः कार्यमद्य कुर्वीत पूर्वाह्णे चापराह्णिकं

ఎక్కడికైనా వెళ్లే మనిషిని అనుసరించేది ధర్మమే ఒక్కటే. కాబట్టి రేపటి పనిని ఈరోజే చేయాలి, అపరాహ్నపు పనిని పూర్వాహ్నంలోనే చేయాలి.

Verse 9

न हि प्रतीक्षते मृत्युः कृतः वास्य न वा कृतं क्षेत्रापणगृहासक्तमन्यत्रगतमानसं

మరణం ఎదురు చూడదు—మనిషి పనులు పూర్తయ్యాయా లేదా అన్నది కాదు. పొలాలు, బజారు, ఇళ్లపై ఆసక్తితో మనస్సు ఇతరత్రా తిరిగేవానిని అది తీసుకుపోతుంది.

Verse 10

वृकीवीरणमासाद्य मृत्युरादाय गच्छति न कालस्य प्रियः कश्चिद् द्वेष्यश्चास्य न विद्यते

(వృకీవీరణ వరకు) చేరినప్పటికీ మరణం అతనిని తీసుకొని వెళ్లిపోతుంది. కాలానికి ఎవ్వరూ ప్రియులు కాదు; ఎవ్వరూ ద్వేష్యులూ కాదు.

Verse 11

आयुष्ये कर्मणि क्षीणे प्रसह्य हरिते जनं नाप्राप्तकालो म्रियते बिद्धः शरशतैर् अपि

ఆయుష్షును నిలబెట్టే కర్మ క్షీణించినప్పుడు కాలం బలవంతంగా మనిషిని హరిస్తుంది. కానీ నియతకాలం రానివాడు వందల బాణాలతో గుచ్చబడినా మరణించడు.

Verse 12

कुशाग्रेणापि संस्पृष्टः प्राप्तकालो न जीवति पन्था विभज्यते इति ग धर्म एवेति ज औषधानि न मन्त्राद्यास्त्रायन्ते मृत्युनान्वितं

కుశాగ్రంతో స్వల్పంగా తాకినప్పటికీ కాలం వచ్చినవాడు జీవించడు. ‘మార్గం విభజించబడుతుంది’ (అంటే జీవనగతి నియతం) అని చెప్పబడింది; నిజంగా రక్షించేది ధర్మమే. మరణబంధంలో ఉన్నవానిని ఔషధాలు గానీ, మంత్రాదులు గానీ రక్షించలేవు.

Verse 13

वत्सवत् प्राकृतं कर्म कर्तारं विन्दति ध्रुवं अव्यक्तादि व्यक्तमध्यमव्यक्तनिधनं जगत्

ప్రాకృత కర్మ దూడ తల్లిని కనుగొనినట్లే నిశ్చయంగా తన కర్తను చేరుకుంటుంది. జగత్తు అవ్యక్తం నుండి ఆరంభమై, మధ్యలో వ్యక్తంగా ఉండి, చివరికి మళ్లీ అవ్యక్తంలో లయమవుతుంది.

Verse 14

कौमारादि यथा देहे तथा देहान्तरागमः नवमन्यद्यथा वस्त्रं गृह्णात्येवं शरीरिकं

ఈ దేహంలోనే బాల్యాది దశలు మారినట్లే, అలాగే ఇతర దేహంలో ప్రవేశం జరుగుతుంది; మరియు మనిషి కొత్తగా వేరే వస్త్రాన్ని ధరించినట్లే, దేహధారి మరో దేహాన్ని గ్రహిస్తాడు।

Verse 15

देही नित्यमबध्यो ऽयं यतः शोकं ततस्त्यजेत्

దేహధారి ఆత్మ నిత్యమూ బంధనరహితుడు; కాబట్టి శోకాన్ని విడిచిపెట్టాలి।