Adhyaya 289

Verse 1

इत्य् आग्नेये महापुराणे अश्वायुर्वेदो नामाष्टाशीत्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः अथोननवत्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः अश्वशान्तिः शालिहोत्र उवाच अश्वशान्तिं प्रवक्ष्यामि वजिरोगविमर्दनीं नित्यां नैमित्तकीं कम्यां त्रिविधां शृणु सुश्रुत

ఇలా ఆగ్నేయ మహాపురాణంలో ‘అశ్వాయుర్వేదం’ అనే రెండువందల ఎనభై తొమ్మిదవ అధ్యాయం (సమాప్తం). ఇప్పుడు రెండువందల తొంభైవ అధ్యాయం ‘అశ్వశాంతి’ ప్రారంభం. శాలిహోత్రుడు అన్నాడు—గుర్రాల రోగాలను నశింపజేసే అశ్వశాంతిని నేను ఉపదేశిస్తాను; అది నిత్య, నైమిత్తిక, కామ్య అని మూడు విధాలు. ఓ సుశ్రుతా, విను।

Verse 2

शुभे दिने श्रीधरञ्च श्रियमुच्चैःश्रवाश् च तं हयराजं समभ्यर्च्य सावित्रैर् जुजुयाद्घृतं

శుభదినంలో శ్రీధరుడు (విష్ణు), శ్రీ (లక్ష్మీ) మరియు హయరాజుడు ఉచ్చైఃశ్రవసును విధివిధానంగా ఆరాధించి, సావిత్రీ (గాయత్రీ) మంత్రాలతో అగ్నిలో ఘృతాహుతులు చేయాలి।

Verse 3

द्विजेभ्यो दक्षिणान्दद्यादश्ववृद्धिस् तथा भवेत् अश्वयुक् शुक्लपक्षस्य पञ्चदश्याञ्च शान्तिकं

ద్విజులకు (బ్రాహ్మణులకు) దక్షిణ ఇవ్వాలి; దానివల్ల గుర్రాల వృద్ధి కలుగుతుంది. అలాగే అశ్వయుజ మాసం శుక్లపక్ష పంచదశి (పౌర్ణమి) నాడు శాంతిక కర్మను కూడా నిర్వహించాలి।

Verse 4

वहिः कुर्याद्विशेषेण नासत्यौ वरुणं यजेत् समुल्लिख्य ततो देवीं शाखाभिः परिवारयेत्

ప్రత్యేక జాగ్రత్తతో వేదికావరణం వెలుపల హవనం చేయాలి; నాసత్యౌ (అశ్వినీకుమారులు) మరియు వరుణుని పూజించాలి. తరువాత భూమి/మండలాన్ని స్పష్టంగా గుర్తించి దేవిని శాఖలతో చుట్టి రక్షావలయం ఏర్పరచాలి.

Verse 5

घतान्सर्वरसैः पूर्णान् दिक्षु दद्यात्सवस्त्रकान् यवाज्यं जुहुयात् प्रार्च्य यजेदश्वांश् च साश्विनान्

అన్ని రకాల రసాలతో నిండిన కుండలను వస్త్రాలతో సహా ఎనిమిది దిక్కులలో సమర్పించాలి. ముందుగా విధిగా పూజించి యవం-ఘృతమిశ్రిత ఆహుతిని అగ్నిలో హోమం చేయాలి; అలాగే అశ్వినీదేవతలతో కూడి అశ్వాలను కూడా యజించాలి/పూజించాలి.

Verse 6

विप्रेभ्यो दक्षिणान्दद्यान्नैमित्तिकमतः शृणु मकरादौ हयानाञ्च पद्मैर् विष्णुं श्रियं यजेत्

బ్రాహ్మణులకు దక్షిణ ఇవ్వాలి; ఇప్పుడు నైమిత్తిక కర్మవిధిని వినుము. మకరారంభంలో (మకర సంక్రాంతి) మరియు అశ్వినీ నక్షత్రారంభంలో కూడా, పద్మపుష్పాలతో విష్ణువును మరియు శ్రీదేవిని (లక్ష్మీ) పూజించాలి.

Verse 7

ब्रह्माणं शङ्करं सोममादित्यञ्च तथाश्विनौ रेवन्तमुच्चैःश्रवसन्दिक्पालांश् च दलेष्वपि

పద్మదళాలపై కూడా బ్రహ్మ, శంకరుడు (శివుడు), సోముడు (చంద్రుడు), ఆదిత్యుడు (సూర్యుడు), ఇద్దరు అశ్వినులు, రేవంతుడు, ఉచ్చైశ్రవసు మరియు దిక్పాలకులను స్థాపించి/ఆహ్వానించాలి.

Verse 8

प्रत्येकं पूर्णकुम्भैश् च वेद्यान्तत्सौम्यतः स्थले तिलाक्षताज्यसिद्धार्थान् देवतानां शतं शतं उपोषितेन कर्तव्यं कर्म चास्वरुजापहं

ప్రతి స్థలంలో వేదిక అంచున, శుభమైన (సౌమ్య) వైపున, పూర్ణకుంభాలను స్థాపించాలి. నువ్వులు, అక్షతలు, నెయ్యి, సిద్ధార్థం (తెల్ల ఆవాలు)తో దేవతలకు వందలకొద్దీ అర్పణలు/ఆహుతులు చేయాలి; ఉపవాసంతో చేసిన ఈ కర్మ బాధను మరియు రోగాన్ని తొలగిస్తుంది.