Adhyaya 283

Verse 1

आनि नाम द्व्यशीत्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः पञ्चविशतिरिति ञ , ट च कर्पूरजहुकातैलमिति ख कर्पूरजानुकातैलमिति ज अथ त्र्यशीत्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः मन्त्ररूपौषधकथनं धन्वन्तरिर् उवाच आयुरारोग्यकर्तर ओंकारद्याश् च नाकदाः ओंकारः परमो मन्त्रस्तं जप्त्वा चामरो भवेत्

ఇప్పుడు ‘మంత్రరూప ఔషధకథనం’ అనే రెండువందల ఎనభైమూడవ అధ్యాయం ప్రారంభమవుతుంది. ధన్వంతరి అన్నారు—‘ఓంకారం మరియు ఓంకారంతో ప్రారంభమయ్యే మంత్రతత్త్వాలు ఆయుష్షు, ఆరోగ్యం ప్రసాదించి సాధకుణ్ని స్వర్గస్థితికి నడిపిస్తాయి. ఓంకారమే పరమ మంత్రం; దానిని జపిస్తే అమరత్వం లభిస్తుంది.’

Verse 2

गायत्री परमो मन्त्रस्तं जप्त्वा भुक्तिमुक्तिभाक् ॐ नमो नारायणाय मन्त्रः सर्वार्थसाधकः

గాయత్రీ పరమ మంత్రము; దానిని జపించువాడు భోగమూ మోక్షమూ రెండింటికీ భాగ్యవంతుడు అవుతాడు. ‘ఓం నమో నారాయణాయ’ మంత్రం సర్వార్థసాధకము.

Verse 3

ॐ नमो भगवते वासुदेवाय सर्वदः ॐ हूं नमो विष्णवे मन्त्रोयञ्चौषधं परं

‘ఓం నమో భగవతే వాసుదేవాయ’—సర్వదాత అయిన భగవంతునికి నమస్కారం; అలాగే ‘ఓం హూం నమో విష్ణవే’—విష్ణువుకు నమస్కారం. ఈ మంత్రం నిశ్చయంగా పరమౌషధము.

Verse 4

अनेन देवा ह्य् असुराः सश्रियो निरुजो ऽभवत् भूतानामुपकारश् च तथा धर्मो महौषधम्

దీనివల్ల దేవులూ అసురులూ శ్రీమంతులై రోగరహితులయ్యారు; అలాగే భూతజనుల ఉపకారం—అదే ధర్మము—మహౌషధము.

Verse 5

धर्मः सद्धर्मकृद्धर्मी एतैर् धर्मैश् च निर्मलः श्रीदः श्रीषः श्रीनिवासः श्रीधरःश्रीनिकेतनः

ఆయనే ధర్మము, సద్ధర్మాన్ని స్థాపించువాడు, ధర్మధారి; ఈ ధర్మగుణములచే ఆయన నిర్మలుడు. ఆయన శ్రీద, శ్రీష, శ్రీనివాస, శ్రీధర, శ్రీనికేతనుడు.

Verse 6

श्रियः पतिः श्रीपरम एतैः श्रियमवाप्नुयात् कामी कामप्रदः कामः कामपालस् तथा हरिः

‘శ్రియః పతి’, ‘శ్రీపరమ’—ఈ నామజపముచే శ్రీప్రాప్తి కలుగుతుంది. అలాగే ‘కామీ’, ‘కామప్రద’, ‘కామ’, ‘కామపాల’ మరియు ‘హరి’—ఇవీ జపించవలెను.

Verse 7

आनन्दो माधवश् चैव नाम कामाय वै हरेः रामः परशुरामश् च नृसिंहो विष्णुरेव च

కోరికల సిద్ధి కోసం హరి నామాలు—ఆనంద, మాధవ; అలాగే రామ, పరశురామ, నృసింహ మరియు విష్ణువు కూడా।

Verse 8

त्रिविक्रमश् च नामानि जप्तव्यानि जिगीषुभिः विद्यामभ्यस्यतां नित्यं जप्तव्यः पुरुषोत्तमः

విజయం కోరువారు త్రివిక్రముని నామాలను జపించాలి; నిత్యం విద్యాభ్యాసం చేసేవారు పురుషోత్తముని నిరంతరం జపించాలి।

Verse 9

दामोदरो बन्धहरः पुष्कराक्षो ऽक्षिरोगनुत् हृषीकेशो भयहरो जपेदौषधकर्मणि

ఔషధకర్మలో జపించవలసిన నామాలు—దామోదరుడు (బంధనహరుడు), పుష్కరాక్షుడు (పద్మనేత్రుడు), నేత్రరోగనాశకుడు, మరియు హృషీకేశుడు (ఇంద్రియాధిపతి), భయహరుడు।

Verse 10

अच्युतञ्चामृतं मन्त्रं सङ्ग्रामे चापराजितः जलतारे नारसिंहं पूर्वादौ क्षेमकामवान्

క్షేమం కోరువాడు ‘అచ్యుత’ మరియు ‘అమృత’ మంత్రాన్ని జపించాలి; యుద్ధంలో ‘అపరాజిత’ (మంత్రం)। నీటిని దాటుటకు ‘నారసింహ’; అలాగే తూర్పు మొదలైన దిశల్లో కూడా క్షేమార్థం జపించాలి।

Verse 11

चक्रिणङ्गदिनञ्चैव शार्ङ्गिणं खड्गिनं स्मरेत् नारायणं सर्वकाले नृसिंहो ऽखिलभीतिनुत्

చక్ర-గదాధారి, శార్ఙ్గధనుస్సుధారి, ఖడ్గధారి ప్రభువును స్మరించాలి; సర్వకాలం నారాయణుని స్మరించాలి—నృసింహుడు, సమస్త భయాలను నశింపజేసేవాడు।

Verse 12

गरुडध्वजश् च विषहृत् वासुदेवं सदाजपेत् धान्यादिस्थापने स्वप्ने अनन्ताच्युतमीरयेत्

‘గరుడధ్వజ’ మరియు ‘విషహృత’ నామాలను నిత్యం జపించాలి; ‘వాసుదేవ’ నామాన్ని ఎల్లప్పుడూ పఠించాలి. ధాన్యాది నిల్వచేసే వేళ, అలాగే స్వప్నంలో ‘అనంత’ ‘అచ్యుత’ నామాలను ఉచ్చరించాలి.

Verse 13

नारायणञ्च दुःस्वप्ने दाहादौ जलशायिनं हयग्रीवञ्च विद्यार्थी जगत्सूतिं सुताप्तये बलभद्रं शौरकार्ये एकं नामार्थसाधकम्

దుష్స్వప్నం కలిగితే ‘నారాయణ’ను స్మరించాలి; దాహాది ప్రమాదాలలో ‘జలశాయి’ (విష్ణువు)ను స్మరించాలి. విద్యార్థి ‘హయగ్రీవ’ను స్మరించాలి; పుత్రప్రాప్తి కోసం ‘జగత్సూతి’ (జగన్మాత)ను స్మరించాలి. శౌర్యకార్యాలలో ‘బలభద్ర’ను స్మరించాలి. ఈ విధంగా ఒక్క దివ్యనామమే కోరిన ఫలాన్ని సిద్ధింపజేస్తుంది.